Yazar:
Euripides
Çevirmen:
A. Metin Balay
Tahmini Okuma Süresi:
1 sa. 49 dk.
Sayfa Sayısı:
64
Basım Tarihi:
2014
Yayınevi:
Mitos-Boyut Yayınları
Orijinal Adı:
Mήδεια [Mídeia]
Orijinal Dil:
Yunanca
ISBN:
9789757785880
Ülke:
Türkiye
Dil:
Türkçe
Format:
Karton kapak
Reklam
Yorumlar ve İncelemeler
Yunan mitolojisindeki üç cadıdan biri olan Medea aslında bir yanıyla bir mülteci hikayesidir. Kafkasya'daki topraklarından kendisinden epey genç kocasının peşinde Yunanistan'a gelir. Akıllı, bilgili bir kadındır. Bazılarına şifa dağıtır. Bilgisi hayranlık kadar kıskançlık ve korkuya da neden olur. Kocası, kralın kızıyla evlenme kararı alınca Medea bir kıskançlık krizine girer. Ve olay da bu noktadan itibaren başlar. Muazzam bir oyun. Müthiş bir karakterdir Medea.
Mutlaka okunması gereken antik Yunan oyunlarından biri.
ALINTI: "Yaşayan ve düşünebilen bütün varlıklar içinde en acınacak halde olanı biz kadınlarız.
Önce, açık arttırmaya girercesine, kendi paramızla bir koca, bedenimize bir efendi satın alırız.
Kötülük üstüne daha da beter bir kötülüktür bu yaptığımız. Aldığımız adamlar iyi mi, kötü mü, tamamen şansa kalır. Boşanmak, kadının kusuru gibi görünür, hayır diyemez hiç kocasına.
Başka bir ortamda, farklı geleneklerle karşılaşan, erkeğine nasıl davranması gerektiğini babasının evinde öğrenemeyen kadın ise kahin olsa yeridir.
Büyük zahmetlere katlanarak bunları başarır, kocamıza evlilik bağlarının baskısını hissettirmezsek ne mutlu bize, başaramazsak ölsek evladır.
Oysa erkek, eşiyle birlikte yaşamaktan sıkıldı mı evden dışarı çıkıp ruhunu dinlendirebilir.
Kadınlar ise tek bir kişiye yöneltmeli dikkatlerini.
Bizim evimizde, güya tehlikelerden uzak yaşadığımızı, oysa kendilerinin ellerinde silahlarla savaştıklarını söylerler. Büyük yanlışları var!
Bir kez doğuracağıma, üç savaşta savaşmayı yeğlerdim.
Kadın her zaman korku içindedir, gücü yoktur savaşmaya, bakmaya bile dayanamaz silahlara.
Ama evliliğinde ihanete uğradığını fark ederse bulamazsın ondan vahşi kan dökücüyü."
NOT: MÖ bir dönem ama adamlar (adamlar dememin nedeni yazarın erkek olması tabii) Feminizmin
Tragedya türünde okuduğum ilk eser, bu türe çok doğru bir kitapla başladığıma emin oldum son sayfayı bitirirken. Sürükleyici bir hikaye ve mükemmel bir metin.
çünkü hiçbiri mutlu değildir ölümlerinTiyatro
İhanet eden kocası İason'dan intikam almak için çocuklarını öldüren bir kadın Medea. Çok sevdiği birini kaybettiği için yokluğu onun için çok büyük olduğundan dayanamıyordu o da yokluğunu kin ve öfkeyle doldurdu. İntikam planını hayata geçirdikten sonra iş işten geçmişti, intikam alınmış ölenler ölmüştü. Kocası İason'un -çocuklarının ölüsüyle karşılaşınca- yaşadığı pişmanlık kendi kibri kadar büyüktü. Ve o pişmanlık kendisinde bir yara izi gibi kaldı. Artık İason için çocuklarını hatırlaması en büyük üzüntüsü ve cezasıydı. Medea, şüphesiz İason için bir lanetti.
Çok sorguladığım, çok kızdığım bir öykü anlatılıyor. Okurken Medea sakın yapma der gibi okuyordum. Sonu başından belli bir öyküyü bu kadar teatral ele almış biri Euripides. Çok başarılı ve çok tartışılacak bir eser. Nitekim kendi zamanında da eleştirilmiş. Tragedya severler için mutlaka okunması gereken bir eser "Medea"
Antik Yunan dünyasının en iyi tragedia yazarlarında biri olan Euripides’in başeserlerinden biridir Medea.
Trajik olması ve varoluşçu izler taşıması bakımından okunmaya ve incelenmeye değer bir oyun.
Medea’da şunlar anlatılıyor:
Büyücü olduğu kabul edilen Medea, barbarlar diyarında yetişmiş ve ayrıca Yunanlı bir prens olan İason’un, Medea’nın babasına ait olan ve iktidar yolunu açan büyül altın postu ele geçirmek için geldiğinde ona yardımcı olmuş ve ona ilgi duyduğu için kardeşini öldürmüştür. Kardeşini öldüren Medea İason ile kaçar ve onunla Atina’da evlenir ve iki erkek çocuk doğurur. Kreon’un yönetimindeki Yunan krallığında prens İason’a iki erkek çocuk da dünyaya getirip büyüten Medea kendi diline ve davranışlarına hakim olamayarak Yunan krallığına, krallık hanedanına hakaret ettiğinden Kocası İaos yeni bir evlilik kararı alır ve bir prensesi, Medea’ın yatağına yeni bir kadını getirme girişimiyle ihanet girişiminde bulunmaktadır.
Medea’dan soğuyan kral Kreon da Medea ve ondan doğma iki oğlunu da sınırdışı etmeyi planlamaktadır.
Kocası prens İasos ile arayı düzeltmek istiyormuş gibi girişimde bulunarak yanaşır ve iki çocuğuna da ölümü hazırlayacak plan girişime başlar. Hazırladığı büyülü bir elbiseyi yeni geline İason’un onayıyla ulaştıran Medea, yeni gelinin ve gelinin babası kral Kreon’un ölümüne sebebiyet verecek büyüyü kurup işleme sokmuştur. Bu acıyla Medea’yı yakalamaya gelen İasos bir de iki oğlunun da anneleri tarafından öldürüldüğünü öğrenir. Onları öldürdükten sonra güneş Tanrı’sının dokunulmaz olan arabasına iki ölü çocuğuyla binip ayrılır ve kocasının yüreğini parça parça ederek kendine ihanet etmenin bedelini ödettiği gibi zamanında babasını öldürdüğü için de Tanrı’ların lanetini taşıdığından dolayı bu trajik sonla karşılaştığı
Medea efsanesi...
Medea Çok güzeldi ilgiyle okudum. Kitap tamamıyla bir tiyatro oyunu tadında yazılmış.
Aldatılan, intikam ateşiyle kendini yakan bir kadın Medea. Aşkı uğruna herşeyini feda eden ancak ihanete uğrayan bir kadının, kocası Liosan'dan aldığı dehşet verici intikamı konu alıyor. Öfke, ihanet, intikam, temaları çok güçlü işlenmiş." her şeyim olan adam-bundan eminim- erkeklerin en kötüsü çıktı." Enfes tadımlık bir tiyatro eseri okudum. Euripides 'in anlatımının müthiş kuvvetli olması, ve zaten kısa olması kitabı bir çırpıda bitirmemi sağladı. :)) Okuyacaklara son derece tavsiye ederim... Keyifli okumalar.
Medea Çok güzeldi ilgiyle okudum. Kitap tamamıyla bir tiyatro oyunu tadında yazılmış.
Aldatılan, intikam ateşiyle kendini yakan bir kadın Medea. Aşkı uğruna herşeyini feda eden ancak ihanete uğrayan bir kadının, kocası Liosan'dan aldığı dehşet verici intikamı konu alıyor. Öfke, ihanet, intikam, temaları çok güçlü işlenmiş." her şeyim olan adam-bundan eminim- erkeklerin en kötüsü çıktı." Enfes tadımlık bir tiyatro eseri okudum. Euripides 'in anlatımının müthiş kuvvetli olması, ve zaten kısa olması kitabı bir çırpıda bitirmemi sağladı. :)) Okuyacaklara son derece tavsiye ederim... Keyifli okumalar.Medea - EuripidesMedea, aşkı uğruna her şeyini feda eden bir kadının ihanete uğramasıyla kocasından intikam almasını konu alan bir tragedyadır. ufak bir spoiler vermem gerekirse, kocası Iason'dan intikam almak için kendi öz çocuklarını gözünü kırpmadan öldüren Medea'nin trajik hikayesini anlatan bir oyundur.
Günümüzden 2500 sene önce Antik Yunan'da her yıl yapılan Dionysos şenliklerinde üçüncülük kazanan bir tragedya eseridir. Euripides'in yazdığı bu eseri, felsefeye ve tarihe meraklı okurlara tavsiye ederim.
Kitaba 8.1/10 puan veriyorum.
Medea, aşkı uğruna her şeyini feda eden bir kadının ihanete uğramasıyla kocasından intikam almasını konu alan bir tragedyadır. ufak bir spoiler vermem gerekirse, kocası Iason'dan intikam almak için kendi öz çocuklarını gözünü kırpmadan öldüren Medea'nin trajik hikayesini anlatan bir oyundur.
Günümüzden 2500 sene önce Antik Yunan'da her yıl yapılan Dionysos şenliklerinde üçüncülük kazanan bir tragedya eseridir. Euripides'in yazdığı bu eseri, felsefeye ve tarihe meraklı okurlara tavsiye ederim.
Kitaba 8.1/10 puan veriyorum.
'Sahnelerin felsefecisi' Euripides, her ne kadar kendi yolunu yürümeye gayret etse de, 
Aiskhylos ve 
Sophokles'in gölgesinde kalmış bir tragedyacı. Sık sık düzelenen oyun yarışmalarında birinci ve ikinciliği çoğunlukla bu ikisine kaptırmış. Oyunlarının ve kendisinin itibarının kendi döneminde fazla olmaması ve fazla rağbet görmemesini 
Aristophanes'e bağlayanlar var.
20 yaşında yazmaya ve oynatmaya başladığı komedilerle Aristophanes az diline dolamamış sahnelerin filozofunu, tıpkı zamanın büyük felsefecisi 
Sokrates'te yaptığı gibi. Kıymeti sonradan takdir edilse de, yazık olmuş yazarımıza biraz.
Hikaye bir kadının kıskançlık kaynaklı kocasından aldığı intikamı konu ediniyor.
Kocası tarafindan evlenerek 'barbarlıktan' kurtarılıp Yunan kültürüyle medenileşen (!) karısından iki erkek çocuğu sahibi koca, yeni yerleştikleri beldede hüküm süren kralı ve kızını gözüne kestirir ve damat adayı olmaya kadar girer gözlerine. Maksadı soylu bir evlilik yapıp çocuklarının geleceğini kurtarmaktır. Ama karısı bunu kaldıramaz, terk edilmek ve ortada kalmak kocasının canını her pahasına yakmak arzusuyla doldurur içini.
Bu kitapla Yunan trageyasının üç babası Aiskhylos, Sophokles ve Euripides ile en az bir oyunlarını okuyarak tanışmayı sağlamış oldum. Vakit buldukça tüm oyunları okumaya çalışacağım. Genel kültür gelişimi için bunu herkes için şart goruyorum.
Kitapla kalin...
Euripides, her ne kadar kendi yolunu yürümeye gayret etse de, Aiskhylos ve Sophokles'in gölgesinde kalmış bir tragedyacı. Sık sık düzelenen oyun yarışmalarında birinci ve ikinciliği çoğunlukla bu ikisine kaptırmış. Oyunlarının ve kendisinin itibarının kendi döneminde fazla olmaması ve fazla rağbet görmemesini Aristophanes'e bağlayanlar var.
20 yaşında yazmaya ve oynatmaya başladığı komedilerle Aristophanes az diline dolamamış sahnelerin filozofunu, tıpkı zamanın büyük felsefecisi Sokrates'te yaptığı gibi. Kıymeti sonradan takdir edilse de, yazık olmuş yazarımıza biraz.
Hikaye bir kadının kıskançlık kaynaklı kocasından aldığı intikamı konu ediniyor.
Kocası tarafindan evlenerek 'barbarlıktan' kurtarılıp Yunan kültürüyle medenileşen (!) karısından iki erkek çocuğu sahibi koca, yeni yerleştikleri beldede hüküm süren kralı ve kızını gözüne kestirir ve damat adayı olmaya kadar girer gözlerine. Maksadı soylu bir evlilik yapıp çocuklarının geleceğini kurtarmaktır. Ama karısı bunu kaldıramaz, terk edilmek ve ortada kalmak kocasının canını her pahasına yakmak arzusuyla doldurur içini.
Bu kitapla Yunan trageyasının üç babası Aiskhylos, Sophokles ve Euripides ile en az bir oyunlarını okuyarak tanışmayı sağlamış oldum. Vakit buldukça tüm oyunları okumaya çalışacağım. Genel kültür gelişimi için bunu herkes için şart goruyorum.
Kitapla kalin...
10/10
2019 64. kitabı
ANTİK ÇAĞDA GÜCÜN SİMGESİ ALTIN POST İLE MODERN VE FEMİNİST BİR ÇIĞLIK; MEDEA
MÖ 431 'de Büyük Dionysia bayramında Euripides'e üçüncülük getiren Medea trajedisi, Antik Yunan tragedyalarının en etkileyicisidir demek abartı sayılmaz. Trajediyi incelerken öncelikle kaynaklar, ardından olayların gelişimi ve sonlanışı, son olarak da günümüz litaretüründeki örneklerine değinmek gerekiyor.
Medea'ya dair ilk bilgiler, Argo gemisi ve Altın Post'un hediye edildiği Kral Aietes'e değinilen Homeros'un Odysseia eserinde yer alır. Ancak bu bilgiler yüzeysel olup detaylı olarak başvurulacak kaynak, MÖ III. yüzyılda yaşamış olan Rodoslu Apollonios'un Argonautika eseridir. Medea konusunda ilk çağ tragedya yazarlarından yalnız Euripides değinmiştir. Euripides'in Medea konusunu daha trajik hâle getirmek için olay örgüsünü değiştirdiği de düşünülmektedir. Bu değişiklikler daha çok Medea karakterine tüm suçların yüklenmesidir.
Medea ve İason'un Trajedisi Nasıl Başladı?
"Altın Post'u Ele Geçirmek"
Yunan Kralı Athamas karısı Nephele'den sıkılıp İno ile ikinci bir evlilik yapar. Kralın Nephele'den olan iki çocuğu Helle ile Phriksos bu evlikle birlikte tehlike altına girer. Üvey anne İno, Phriksos'un Athamas'tan sonra taht sahibi olmasını istemez, tahta kendi oğlu geçsin ister ve Phriksos'tan kurtulmanın yolunu arar. İno, o yılın tüm tohumluk mısırlarını ele geçirir ve kurutur, haliyle ülkede kıtlık meydana gelir. Kral Athamas çareler arar ve tapınağa haberci gönderir, bu sırada İno'nun ikinci oyunu devreye girer. Tapınağa gönderilen haberciyi kandıran İno, krala oğlunun kurban edilmesi gerektiğini söyletir, aksi hâlde kıtlık bitmeyecektir. Halkın baskısı üzerine oğlu Phriksos'u kurban etmeye karar veren Athamas onu tapınağa gönderir. Ancak mucizevi bir gelişme yaşanır, gökten altın
Killer Medea
Hikâyenin başını bilmeden bence bu kitabı okumak çok yüzeysel bir okuma olur. En kısa haliyle şöyledir hikâyenin başı: İolkos şehrinde tahtı hak etmeyen Pelias adında zalim bir kral yaşamaktadır. Taht normalde ağabeyi Aison’un hakkıdır. Aison’un İason adında bir oğlu olur. Pelias bu çocuğun ilerde kendisinin başına bela olacağını düşündüğünden her yere öldüğü haberini yayar. Oysa çocuk bir yarı insan yarı at mahlûka verilmiştir. Pelias aradan zaman geçince yaptıklarından pişman olmaya başlar. Tahtın ne kadar daha onda kalacağını merak edip tanrıya danışır. Tanrı “Yalnız ayağının tekinde sandal olan bir genç, senin karşına çıktığı zaman bil ki, tahtını elinden alacak olan adam odur” cevabını verir. Kehanet gerçekleşir ve İason şehre gelir. Başına gelecek olanları anlayan Pelias İason’a “Altın Post”u bulup gelirse tahtı ona bırakacağını söyler.
İason bunu kabul eder ve yanına Herakles, Orpheus ile birlikte elli kadar ünlü kahramanla yola çıkar. Altlarında yunanca hız anlamında gelen “Argo” gemisi vardır. Bu gemi mürettebatı sonradan Argonaut’lar ismini alır. Yolda sayısız tehlike atlatan Argonaut’lar, yollarına çıkan kör bir kâhinden “altın post”a giden yolu öğrenip Kolkhis’e (Gürcistan) doğru devam ederler. Kolkhis’e vardıklarında Kafkas dağlarının eteklerinde bronzla bezeli sütunlarla kaplı bir sarayda yaşayan kral Aietes’ten altın postu isterler. Aietes kendi yurdu için büyük öneme sahip postu vermek istemez. Altın Post zamanında Thebai kralı Athamas ile peri kızı Nephele’den yadigâr kalmıştır. Baş gösteren bir kıtlığın nasıl biteceğini öğrenmek istediklerinde çocukları Phriksos ile Helle kurban edilirse kıtlığın biteceğini öğrenirler. Tam çocukları kurban edecekleri zaman Zeus, Nephele’ye çocuklar yerine kurban edilmesi için altın postlu bir koç gönderir. Çocuklar
“**antikitenin en modern, en çağdaş tragedyası olarak nitelenen Medea”
O dönemde sergilenen ve begenilen üc eserden biri ve tragedyanın doguş eserlerinden biri olması bakımından antikitenin modern tragedyası sayılıyor.
Adamın kuma getirmesine mi şaşayım,
kadının çocuklarını kıskançlık yüzünden katletmesine mi?
**Antikite: M.Ö. 6. yüzyıl ile M.S. 3. yüzyıl (veya MS 476 Batı Roma'nın çöküşü) arasında, özellikle Eski Yunan ve Roma uygarlıklarının kültürel, sanatsal ve siyasi hakimiyet sürdüğü döneme verilen addır.
Yazar Hakkında
EuripidesYazar · 23 kitap
Euripides (Yunanca: Ευριπίδης) (MÖ 480 - MÖ 406), Eshilos ve Sofokles'ten sonra Atina'nın yetiştirdiği üçüncü büyük trajedi şairidir. Düşünce adamı, Atina’lı oyun yazarlarının en büyüğü olan, insanları bekleyen gerçek ve zorlu sorunları ortaya koyarak insanları düşünmeye zorladı. Bernard Shaw gibi Euripides de insanları tedirgin etmiş ve kızdırmıştır. Kutsal değerlere saygısızlık ve kadın düşmanlığıyla suçlanmıştır. Ama yine de üstün şiirsellikle anlatılan düşünceleri dinlenmiştir. Vatanı olan Atina’yı terkedinceye kadar da bu taşlama ve lanetlemelerin ardı arkası kesilmemiştir. Fakat ölümünden sonra bütün tragedya yazarlarının en ünlüsü, en arananı olmuş ve o çağdan bu yana adı ölmez yazarlar arasında yer almıştır.
Euripides, M.Ö. 480 yılında Salamis’de doğdu. O tarihte Yunanlarla Pers İmparatorluğu arasında amansız savaşlar yaşanıyordu. Euripides’in anne ve babasına birçok kötü yakıştırma yapılmasına rağmen gerçekte, babası Apollon tapınağı ile ilgili bir görevin mirasçısı zengin bir soydan geliyordu. Kaynaklara göre annesi de soylu bir ailenin kızıydı. Evripides gençliğinde resim üzerine çalışmış ve sanatını sürdürme amacında olmasına rağmen yirmi beş yaşında, tragedya ve şiir yazmak için resmi bırakmıştır. İlk oyunu olan ”Pelias’ın Kızları”, MÖ 455 yılında sahneye konmuş ve Atina halkı o an gökyüzünden yeni bir yıldızın inmekte olduğunun farkına varmıştı. Bu yeni şairin tiyatronun tumturaklı ve ağdalı dilinden çok uzak yalın ve güçlü bir deyişi ve yeni fikirleri de beraberinde getirdiğini anlamıştı.
Euripides’in yenilikçi ve korkusuz bir yanı vardı. İlginç olayları anlatırken yeni teknik buluşlar kullanıyordu. En güçlü yönü de gerilim sahnelerindeki başarısı ve her sahnede üstün bir şiirsellik yaratmasıydı. MÖ 438'de Truva Savaşı'nda Akhilleus’un mızrağıyla yaralanan Telephus’un hikâyesini anlattığı oyunda geçen olaylar dizisi ve bunların sahneye uygulanışı Evripides’in gücünü ortaya koyar. Bu oyun, eski Yunan sahne geleneklerine indirdiği darbe nedeniyle de büyük önem taşır. Bir dilenci ilk defa sahici paçavralarla sahneye çıkmıştı. Bu o zamanki izleyici üzerinde şok etkisi yaratmıştı. Oyunun sahneye konmasındaki gerçekçilik, Euripides’in en acımasız eleştirmeni ve Yunan tiyatrosunun en büyük komedi ustası Aristophanes’in saldırı nedenlerinin başında gelir.”Thesmosphoriazusae” adlı komedisinde Aristophanes, Yunan kadınlara, oyunlarında kadın kişilerini sevimsiz gösterdiğinden ötürü Euripides’den intikam almak üzere komplo hazırlatır.
Fakat Euripides’in kadınları, tutkularına kapılsalar da, hiçbir zaman sevimsiz değillerdir. Sadece idealleştirilmelerinin yanında yaşayan birer insan oldukları gerçeğini vurgularlar. Euripides ayrıca geçmişin ulu tanrılarının, nasıl yeri geldiğinde hiç de tanrısal olmayan hilelere başvurduklarını açık seçik sahnede ortaya koydu. Bu, çoğu kimsenin tanrılara hakaret olarak algıladığı bir bakış açısıydı.
Euripides bir demokrattı, fakat demagoglardan ,büyük bürokratlardan, halkına savaş ve felaket getiren kayıtsız ve kaygısız önderlerden nefret ederdi. ”Yakaranlar” ve ”Truvalı Kadınlar” adlı oyunlarında Sparta ile süregelen savaşın iç karartan izleri görülür. Bu ünlü tragedya yazarının hayatı üzerine söylenebilecek çok az şey olmasına rağmen, Salamis’deki topraklarında yaşadı ve şiirlerini denize bakan bir mağarada yazardı. Mümkün olduğu kadar topluma az karışan, ağırbaşlı ve somurtkan bir adamdı. İnsanlardan uzak seçtiği bu yalnız yaşam, onun tanrılardan nefret eden, toplumla ilişkilerini kesmiş, huysuz, hırçın ve kuşkucu bir kişi olarak tanınmasına yol açmıştır.
Euripides bir Atina vatandaşı olarak kendini toplum hayatından büsbütün ayrı tutmamıştır. Orduda görev almış, Magnesia konsüllüğü yapmış ve devlete parasal yardımlarda bulunmuştur. MÖ 408 yılında tanrılara saygısızlık ettiği gerekçesiyle komedi yazarlarının ve halkın saldırılarına maruz kalarak Atina’yı terk etmiş Makedonya kralı Archelaus’a sığınmıştır. Kral tarafından çok iyi karşılanmış ve ölmeden önceki bu on sekiz ayını huzur ve barış içinde yaşamıştır. Ölüm nedeni çelişkilidir , kimi söylentilere göre saraydaki kıskanç kişiler tarafından av köpeklerine parçalatılmıştır. ”Bacchae” adlı oyunu ölümden sonra sahnelenmiş ve ödül almıştır.
Euripides’in kendi izinden giden üç oyun yazarı oğlu ölümünden sonra babalarının oyunlarını sahnelemişlerdir. Euripides’in 80-90 tragedyası olduğu bilinmesine rağmen günümüze yalnız 18 tanesi erişebilmiştir.
Kaynak: tr.wikipedia.org/wiki/Euripides
