Tahmini Okuma Süresi:
13 sa. 34 dk.
Sayfa Sayısı:
479
Basım Tarihi:
Mayıs 2021
İlk Yayın Tarihi:
1842
Yayınevi:
Türkiye İş Bankası Kültür Yayınları
Orijinal Adı:
Мёртвые души [Mortvyye dushi]
Orijinal Dil:
Rusça
Orijinal Ülke:
Rusya
ISBN:
9789944889865
Ülke:
Türkiye
Dil:
Türkçe
Format:
Ciltli
Diğer Baskılar
111 diğer baskı · Tümünü Göster
Ölü Canlar
20,9bin okunmaİş Bankası Kültür Yayınları · Şubat 2024 · 479 s.
Ölü Canlar
2.420 okunmaBora Yayıncılık · 2009 · 448 s.
Ölü Canlar
1.339 okunmaTürkiye İş Bankası Kültür Yayınları · Mayıs 2021 · 479 s.
Ölü Canlar
315 okunmaAntik Batı Klasikleri · Eylül 2011 · 384 s.
Ölü Canlar
323 okunmaKoridor Yayıncılık · Aralık 2017 · 464 s.
Ölü Canlar
282 okunmaİletişim Yayınları · 2015 · 455 s.
Reklam
Yorumlar ve İncelemeler
Sayın Pyotr Aleksandroviç Pletnev, St. Petersburg Üniversitesi Rektörü;Roman
Tanrı’nın bağışlamış olduğu okuyup yazabilme üstünlüğünden başka bir şeye sahip olmadığımı ve sıradan bir insan olarak yazdıklarımın size pek bir fayda sağlamayacağını belirtmek isterim.
Zannettiğiniz gibi kitabınızın ilk baskısı değil elimdeki, kuşkusuz sonuncusu da olmayacaktır. Tüm gerçekliği ve yalınlığı ile bize içinde bulunduğunuz toplumu farklı karakterler üzerinden aktarmış olmanız bizim için çok kıymetlidir. Sizinle farklı bir coğrafya ve zamanda yaşıyor olsakta; Çiçikovlar, Nozdrevler, Koroboçkalar ve niceleri de varlıklarını farklı şekillerde sürdürmektedirler.
İnsanoğlu var olduğundan beri hırsları, açgözlülükleri de nesilden nesile aktarılmış, farklı bedenlerde aynı ruhlar mevcudiyetini hep korumuştur. Eserinizle bu gerçeği gözler önüne tüm çıplaklığı ile sermiş oldunuz.
Kitabınızda erdemli olmayan karakterler seçerek hayal kırıklığı yaşatmış olduğunuzu düşünseniz de, biz sadece gerçekliğin bu denli samimi ve yalın bir dille ifade edilmesinden büyülendik.
Tentetnikov karakterini Oblomov’dan esinlenerek yazdığınızı düşünürken, durumun tam tersi olduğunu da öğrenmiş olduk.
Çiçikov ile birçok köye konuk olduk, yeri geldi balolarda boy gösterdik, yeri geldi mujiklerin arasında köy hayatına dahil olduk. Zaman zaman Selifan’a bilendik, ya da Çiçikov’a dönüp kendine gelmesini söyledik. Biz her karakteri iyisiyle kötüsüyle, erdemiyle yahut erdemsizliği ile çok sevdik.
Çok saygıdeğer Nikolay Vasilyeviç Gogol; içten dileğinizi belirttiğiniz şekilde yerine getirdiğimi düşünüyorum. Ölü Can’lar listesine asırlardır adınızın yazılmadığını, bundan sonra da yazılamayacığını da son olarak eklemek isterim.
Saygılarımla..
Carmen
Edebiyat otoritelerince ön plana çıkartılmış bir kitap okurken bir tek ben mi geriliyorum, yoksa benzer bir şey size de oluyor mu?
"Bu kitap bir başyapıt olarak seçildiyse vardır bir hikmeti" deyip okurken önemli olması muhtemel ayrıntılar yakalamakla meşgul olmak sizi yeterince tatmin edebiliyor mu yoksa?
Ben yazarımızın yalnızca bu kitabını okudum ve maalesef öyle ahım şahım bir şey göremedim. Tarihsel açıdan çok önemli bir yeri vardır belki, Rus halkı ve dönemin yönetim tarzı ile ilgili çok enterasan bilgiler ihtiva ediyor da olabilir. Ya da belki yazarın hayatı kitaplarının önemini artırmış, yayınevleri tarafından parlatılmış bulunabilir.
Bana kalırsa gayet iyi bir yazar Gogol. Ama kalbime dokunan, hayatıma yön veren bir anlatım tarzına ya da hikâyeye sahip değil bu kitabı.
Bir başyapıt mı? Önemli klasik eserlerden biri mi? İşin teknik boyutunu bilemem. Bildiğim şey bana bir şey katmadığı. Üç kağıtçı bir adamın hayata dair bulduğu basit bir çözüm ve karşılaştığı insanların sıradan tepkileri.
Ben kim oluyorum da Gogol gibi edebiyat dünyasına mal olmuş bir yazarı eleştirebiliyorum ki? Ben kim miyim? Ben hayatın satırları arasında hayat kıvılcımını arayan biriyim. Kim bilir belki o kıvılcımı ağaçtan kopup önüme düşen kuru bir yaprakta bulabilirim.
Övülmemiş, parlatılmamış, tavsiye edilmemiş, abartılmamış sıradan bir yaprakta.
Gogol'un hayatıyla ilgili yazılanları okuyunca çok üzüldüm. Bipolar bozukluğu olan yazarımız incelemesini yaptığım ve sizinde okuduğunuz kitabın ikinci kısmını 10 yıllık bir süre boyunca yazıyor ama bir şeyler eksik gibi geliyor kendisine bir yerler tam olmuyor gibi hissediyor ve hastalığın verdiği bir nöbet sırasında sinirlerine hakim olamayan yazarımız kitabın ikinci bölümünü ateşe atıyor. Ateşten alınan daha doğrusu kuralılmaya çalışılan el yazmalarıyla ikinci bölüm tamamlanmaya çalışılmış.
Bunları söyledikten sonra kitaba geçelim. Gogol kitapta Çiçikov adıyla bir kahramana yer veriyor. Kahramanız çocukluğunda babası tarafından katı bir sevgi/sevgisizlikten geçiyor ve bu tüm yaşamını etkiliyor. Yaşadığı sevgisizlik hayata olan bakış açısınıda etkiliyor. Amacı zengin olup kendince kurduğu hayalleri gerçekleştirmek bu hayaller kendisine söylediği en büyük yalandır asıl amacı kısa yoldan zengin olmak için insanları dolandırmak, yalan söylemektir. Bu yaptığının yanlış olduğunu bilmesine rağmen kendince bir kaç bahaneyle yumuşatmaya çalışır. Aslında Çiçikov, Gogol tarafından Rusları temsil eden bir kahramandır. Rus halkını köylülerden tutunda generallere, prenslere kadar her katmandaki insanların yazara göre olan kötü yönlerini eşleştirsel, ironik bir dille göstermek için seçtiği kahramandır. Çiçikov yaşadığı ve yaşattığı olaylar tarafından Rus halkındaki yolsuzluğu, yoksulluğu, işgüzarlıgı, yalakalığı, adam ayırmayı, adetsizligi vb tüm durumları ironik bir dille eleştiryor. Burada bir not düşmem lazım Çiçikov Rus halkından biridir ama Gogol öyle bir yazmışki Çiçikov evrensel bir karakter haline gelmiştir. Şuanda bile her ülkede Çiçikov benzeri her meslek grubuna dahil şahıslar bulunuyor ve bulunmaya da devam edecek. Bu yüzden karekterimiz evrensel bir
Her şey o yanlış tedavi uygulayan Papaz'ın yüzünden olduEdebiyat
Ölü Canlar, büyük Rus yazarı Nikolay Gogol'ün başyapıtıdır. Gogol'un okuduğum ikinci (Bir delinin anı defteri) kitabıydı. Açıkçası çok beğendim, tadı damağımda kaldı diyebilirim. Çünkü manik depresif psikoz
hastalığı olan Gogol kitabın 2.cildini şömineye atarak yakıyor ve şömineden kurtarılan sayfalarla 2.cilt olay örgüsü bozulmuş
bir şekilde tamamlanıyor, ama yine de kesinlikle okunması gereken bir klasik olduğunu düşünüyorum.Dili oldukça akıcıydı,hiç sıkmadan su gibi akıp gitti diyebilirim. Konusu;
Çiçikov kısa yoldan zengin olmaya çalışan karaktersiz ve gözünü para bürümüş biridir.Köy köy gezerek ölü canları kendi üstüne alıp devlete rehin olarak göstererek oturduğu yerden para kazanmayı amaçlar ama işler bir süre sonra istediği gibi gitmez.Hikaye 1800’lerde Napolyon sonrası Rusya’da geçmekte ve dönemin soylu sınıfına hiciv yapmaktadır.Ölü canları satın alarak zararsız bir iş yaptığını düşünen Çiçikov, zamanla etrafındaki insanların yaptığı işi fark etmesiyle ahlaksızlığı gün yüzüne çıkar. Ölü canları alan Çiçikov kadar kitapta aslında toprak sahiplerinin de ahlaksızlığı anlatılmaktadır. Çünkü onlarda köle köylülere sahiptirler. Kısacası, Gogol dönemin Rusya toplumundaki ikiyüzlülüğü, düzenbazlılıkları,devletin çürümüşlüğünü ve feodal yapıyı kitabındaki karakterler ve karakterler arasındaki diyaloglar aracılığıyla sert bir dille eleştirmiştir.
Uzun zaman önce okuduğum ama bir süre önce tadı damağımda kalan klasikleri tekrar okumaya karar verdim.Ilk okurken de çok beğenmiştim fakat bu sefer daha bilinçli bir okuma oldu, beni daha fazla etkiledi Gogol'ün Ölü Canlar'ı...
Ölü Canlar'ın konusunu ona Puşkin vermiştir .Romanın temeli olan dolandırıcılık olayı gerçek bir olaydır ve o kurnazca düzeni Puşkin'in çiftliği çevresinde bir dolandırıcı uygulamıştır.Aslında Puşkin bu olayı şiirle anlatmak istiyormuş fakat konuyu Gogol'ün elinde daha da çok işe yarayacağını daha da etkili olacağını düşünmüş.Böylece ölmüş köleleri satın alarak devletten para sızdıran bir sahtekarın yaşadıklarını,ülke değerlerinin çarpıklığını mizahi bir dille eleştiren bu eser bize ulaşmış oldu .
Ikinci cilt maalesef yok çünkü eseri yazdıktan sonra ruhça kötü bir duruma girmiş,herkesi kendine düşman görmüş ve eseri yazmakla iyi bir iş yapmış olduğundan kuşkuya düşmüş ve ateşe atmış sonra tekrar yazmış fakat basılmasına razı olmamış tekrar bir sinir buhranından sonra bütün müsveddelerini ateşe atmış ve olaydan birkaç gün sonra da hayatını kaybetmiş...
Çok daha iyisini beklemiştim...Edebiyat
Gogol’ün 
Bir Delinin Anı Defteri - Palto - Burun - Petersburg Öyküleri ve Fayton veya 
Müfettiş gibi kitaplarını okuduktan sonra beklentim tavan yapmıştı, ama beklediğimi bulamadım.
Aslında genel olarak bir başyapıt adayı iken Gogol’ün kendine depresyona, dine kaptırması ile olamamış. Normalde ilahi komedyadan etkilenerek üç kitap halinde basmak istemiş ama ikinci Kitabı birçok kez yakmış, bu yüzden kitabın bazı kısımları yarım, ikinci kitapta dinin Gogol üzerindeki etkisini gözlemliyoruz.
Kitap genel olarak rus toplumunu eleştiren bir tarzda yazılmış. Gogol’ün üslubu normalde çok akıcıdır ama bu kitapta akmayan yerler oldu. Gogol’un dili evrenseldir tabiki bizi eleştirdiği yerlerde bolca var. Gogol okumasında artık master yapmak isteyenlerin okuması gereken bir kitap, olmazsa olmaz diyemem.
Keyifli okumalar dilerim...
Bir Delinin Anı Defteri - Palto - Burun - Petersburg Öyküleri ve Fayton veya Müfettiş gibi kitaplarını okuduktan sonra beklentim tavan yapmıştı, ama beklediğimi bulamadım.
Aslında genel olarak bir başyapıt adayı iken Gogol’ün kendine depresyona, dine kaptırması ile olamamış. Normalde ilahi komedyadan etkilenerek üç kitap halinde basmak istemiş ama ikinci Kitabı birçok kez yakmış, bu yüzden kitabın bazı kısımları yarım, ikinci kitapta dinin Gogol üzerindeki etkisini gözlemliyoruz.
Kitap genel olarak rus toplumunu eleştiren bir tarzda yazılmış. Gogol’ün üslubu normalde çok akıcıdır ama bu kitapta akmayan yerler oldu. Gogol’un dili evrenseldir tabiki bizi eleştirdiği yerlerde bolca var. Gogol okumasında artık master yapmak isteyenlerin okuması gereken bir kitap, olmazsa olmaz diyemem.
Keyifli okumalar dilerim...
Kolay yoldan zengin olmaya çalışan romanın baş kahramanı Çiçikov'un öyküsünü anlatan, yazar Nikolay Vasilyeviç Gogol'un bu kitabının dilini inanılmaz akici,sade ve kitabın kurgusunu çok ilginç buldum. Okunmaya değer bir eser...
Selamlar;
Klasikleri okuyup bitirdikten sonra yorum yazma konuusnda çok tıkanıyorum.. Nasıl bir psikoloji bilmiyorum ama :))
.
Gogol'ün Ölü Canlar kitabı, en önemli eseri olarak kabul edilmiş.çok uzun süre yazmış olduğu bu eserin 2 cildini geçiridği bir psikolojik rahatsızlıkdna dolayı uzun süre tamamlıyamadığı gibi, daha büyük bir atak evresınde yazdıgı kitabı yakmak istemiştir ..Ateşten kurtarılan sayfalar editörler tarafından tamamlanmıştır.Şunu söylemek istiyorum kitabın bu başına gelen talihsiz olaydna dlayı sonu havada kalmamıştır...
.
Kitaba başladım bir süre sonra Çiçikov nasıl yani ölüleri neden topluyor şaka gibi dedim ve her sayfada acaba ne olacak diyerek merakla okudum. .Kitap ilerledikçe neden topladığını elbette öğreniyorsunuz.. Çiçikov 'un burada amacı aslında ölü canları çiftlik çiftlik gezip toplamak değil bu durumu kendi menfaaitine çevirmektir.Devlete ve düzene karşı bir kendince baş kaldırm dolandırma dıyelim buna :) ..Kitap içerisinde mesajlar çokça var o dönem Rusyasındaki düzeni anlatmaktadır..Güçlü çiflik ağaları :)) bir dönem bizim Ülkemiz de de vardı değilmi? bunlarla da bitmiyor Ülkenin düzenine karşı yazılmış bir kitap desem daha net olur.
.
Çocuklarınıza örnek olmadan onları iyi eğitemezsiniz. #alıntı
.
Siz de görüyorsunuz: Düşmanlıklarla, hainliklerle, insanı baştan çıkaran şeylerle dolu bir dünya bu. #alıntı
Yani şu romanı elden okuyup (genelde PDF okuyorum bu sefer kitaptan okudum anlamında) bitirilmemiş olduğunu en son öğrenmek canımı acıttı. Konu Puşkin’den yazı Gogol’dan gelmiş tabi bunu görünce atladık hemen meraklanıp. Bir de Dante - İlahi Cehennem efsanesini görünce, kitap bu tarz yazılmış bilgileri falan. O yazının tamamını okuyup öyle başlamak gerekiyormuş meğer.
Çiçokov karakterinin tamamen kendini ve çıkarlarını düşünerek yaptıkları, daha doğrusu yaptığı kötülükler derken adeta bir cehennem tasviri yapılmıştır. Daha sonrasını araştırarak ilerlediğimiz bu romanda devamında ise bir cennet tasviri çıkıyor karşımıza. Nasıl? Çiçikov bir iyilik timsali olmaya karar veriyor. Ahlaklı ve vicdanlı bir karakter oluyor. Bunun etkilerini göstereceği bir cilt ortaya çıkıyor.
Şimdi aklımıza gelir ki, gelmeli ki, insan ne yazarsa ilk anda aklına geldikçe, en mükemmeli odur. Yani bir fikir geldi aklınıza not aldınız onu. Uykunuzu bile bölüp not alıp geri yattınız. En iyi fikir odur ve uyanınca belki hatırlamasanız bile o fikrin yazıya geçirilmesi harikulade. Sonradan anımsamaya çalışın ve bakın ki yazıdaki kadar net değil. Her seferinde yazı kağıdını yok sayarak tekrar yazın o konuda. İlk kağıtla arasında çok büyük mesafeler olacaktır.
Bunu anlatmaya çalışsam da pek beceremedim ama gerçek şu ki, orijinal yazdıklarını daha sonradan yakıp tekrar bir şeyler yazmaya çalışması çok fazla etkili olmadı diyebilirim. Anlatmaya çalıştıkça anlatamıyorum ama bu da bir yerde bir yazının tekrar ettikçe ne kadar kötü olduğunu kanıtlamaya yeter sanırım.
Tekrar söylüyorum bu roman tamamlanmamış. Ona göre başlamanızı rica ederim. Hepimize iyi okumalar dilerim..
Yarım Kalan Dev Roman: Ölü CanlarEdebiyat
"Gogol tuhaf bir yaratıktı, ama zaten deha hep tuhaftır." -Vladimir Nabokov
Gogol'ün Hayatı Hakkında Kısaca:
Rus edebiyatının en iyi yazarlarından biri olarak anılan ve bu unvanı haklı bir şekilde taşıyan 
Nikolay Gogol, 1809'da Ukrayna'da doğuyor. Orta halli, geçimini toprakla uğraşarak sağlayan bir ailenin çocuğu olarak köy yaşantısı içinde büyüyen Gogol eserlerinde de kendi sosyal statüsündeki Rus insanını sıklıkla anlatıyor ve bu durum onu Rus edebiyatının eşsiz bir yazarı haline getiriyor.
Kendisinden sonra ülke edebiyatından çıkan 
Fyodor Dostoyevski, 
Lev Tolstoy, 
Anton Çehov, 
Maksim Gorki, 
Mihail Bulgakov, 
Vladimir Nabokov gibi yazarlar da Gogol'den bir hayli etkileniyorlar ve eserlerinde ona gereken saygıyı gösteriyorlar.
1828'de ünlü bir edebiyatçı olma hayaliyle Petersburg'a gelen ve önemli Rus yazarlarından 
Aleksandr Puşkin'in de desteğiyle hedeflerine bir bir ulaşan Gogol, Müfettiş oyununa gelen sert tepkilerin ardından 1836'da Rusya'dan ayrıldı ve 1848'e kadar çoğunlukla Roma'da olmak üzere Avrupa'da yaşamını sürdürdü. Rusya'ya döndükten birkaç yıl sonra, 1852'de kendisini aç bırakarak intihar eden Gogol, ne yazık ki genç sayılabilecek bir yaşta ayrıldı bu dünyadan.
Öyküleri ve Yazdığı Temalar Üzerine:
Ukrayna halk kültürünü eserlerine taşıyan Gogol, köy yaşamı, Rus bürokrasisi, halk ve devlet ilişkileri gibi konularda kalem oynatmış ve kendine has mizahıyla olayları ele aldığı öyküleriyle günümüzde hâlâ ilgiyle okunan eserleri ardında bırakmıştır. En meşhur öyküsü "
Palto"dur Gogol'ün ve artık bir klasik hâline gelen Dostoyevski'nin sözü ise şöyledir: "Hepimiz Gogol'ün Palto'sundan çıktık!" 1850 yılı sonrası Rus edebiyatını özetleyen kısa ve doğru bir cümledir bu.
Palto'ya ek olarak, 
Burun, Fayton, 
Neva Bulvarı gibi diğer 
Petersburg Öyküleri ve 
Taras Bulba ve Mirgorod Öyküleri ile Gogol hayatı boyunca ince bir kara mizahla örülü öyküler
Nikolay Gogol, 1809'da Ukrayna'da doğuyor. Orta halli, geçimini toprakla uğraşarak sağlayan bir ailenin çocuğu olarak köy yaşantısı içinde büyüyen Gogol eserlerinde de kendi sosyal statüsündeki Rus insanını sıklıkla anlatıyor ve bu durum onu Rus edebiyatının eşsiz bir yazarı haline getiriyor.
Kendisinden sonra ülke edebiyatından çıkan Fyodor Dostoyevski, Lev Tolstoy, Anton Çehov, Maksim Gorki, Mihail Bulgakov, Vladimir Nabokov gibi yazarlar da Gogol'den bir hayli etkileniyorlar ve eserlerinde ona gereken saygıyı gösteriyorlar.
1828'de ünlü bir edebiyatçı olma hayaliyle Petersburg'a gelen ve önemli Rus yazarlarından Aleksandr Puşkin'in de desteğiyle hedeflerine bir bir ulaşan Gogol, Müfettiş oyununa gelen sert tepkilerin ardından 1836'da Rusya'dan ayrıldı ve 1848'e kadar çoğunlukla Roma'da olmak üzere Avrupa'da yaşamını sürdürdü. Rusya'ya döndükten birkaç yıl sonra, 1852'de kendisini aç bırakarak intihar eden Gogol, ne yazık ki genç sayılabilecek bir yaşta ayrıldı bu dünyadan.
Öyküleri ve Yazdığı Temalar Üzerine:
Ukrayna halk kültürünü eserlerine taşıyan Gogol, köy yaşamı, Rus bürokrasisi, halk ve devlet ilişkileri gibi konularda kalem oynatmış ve kendine has mizahıyla olayları ele aldığı öyküleriyle günümüzde hâlâ ilgiyle okunan eserleri ardında bırakmıştır. En meşhur öyküsü "Palto"dur Gogol'ün ve artık bir klasik hâline gelen Dostoyevski'nin sözü ise şöyledir: "Hepimiz Gogol'ün Palto'sundan çıktık!" 1850 yılı sonrası Rus edebiyatını özetleyen kısa ve doğru bir cümledir bu.
Palto'ya ek olarak, Burun, Fayton, Neva Bulvarı gibi diğer Petersburg Öyküleri ve Taras Bulba ve Mirgorod Öyküleri ile Gogol hayatı boyunca ince bir kara mizahla örülü öykülerYazar Hakkında
Nikolay GogolYazar · 73 kitap
Nikolay Vasilyeviç Gogol (Rusça: Николай Васильевич Гоголь) (31 Mart 1809 - 4 Mart 1852), Ukrayna asıllı Rus roman ve oyun yazarı. En çok tanınan eserleri Palto, Bir Delinin Hatıra Defteri ve Ölü Canlar’dır.
Gogol orta hâlli toprak sahibi bir ailenin çocuğu olarak Ukrayna’da Soroçinski köyünde dünyaya gelir. Gogol’ün çocukluğu köy hayatı ile ve yoğun Kazak kültürü etkisinde geçer. Bu hayatın etkisi ileride yazacağı eserlere de yansıyacaktır.
Gogol, gençlik yıllarında şiir ve edebiyata ilgi duyar. 1828'de Petersburg’a gider. Orada memur olmayı ve bir şekilde geçinmeyi umar ancak işler umduğu gibi gitmez. Gogol, Petersburg’dan Almanya’ya gider ancak orada da parası bitene kadar kalabilir. Tekrar Petersburg’a dönüp iş arayan Gogol bu sefer çok düşük bir maaşla da olsa devlet memuru olarak çalışmaya başlar. Bu görevden de bir sene sonra ayrılır.
1809 yılında günümüz Ukrayna topraklarında yer alan Veliki Soroçintsi’de doğmuştur. Gogol, 1836’da Puşkin’in çıkardığı Sovremennik adlı dergide, yergili öykülerinin en neşelilerinden biri olan Araba’yı ve eğlenceli ve iğneleyici bir üslûpla yazılmış gerçeküstücü öyküsü Burun’u yayınlar.
Yazar, yazı sanatında büyük ölçüde Puşkin’in etkisi altındadır. Öyle ki, onun eleştirileri ve telkinleri olmadan yazamayacağını düşünür. Yazarın Puşkin’le olan arkadaşlığı, onu aldığı acımasız eleştirilerden de koruyan en büyük güçtür.
Gogol’un ilk ciddi ve dikkat çeken eserleri Ukrayna hayatı ile, halk deyişleri ile süslü halk hikâyeleridir.
Gogol 1831 – 1832 yıllarında yazdığı bu hikâyeleri, Dilanka Yakınlarındaki Çiftlikte Akşam Toplantıları adlı kitapta toplar. Bu öyküler Rus edebiyat dünyasında Gogol’ün bir anda parlamasına yol açar. 1835 yılında Mirgorod ve Arabeski adlı eserlerini de yayımladı. Bu kitaplarında da halk hikâyeleri, özellikle Kazak geçmişi işlenmiştir.
Hikâyelerinde günlük hayatı ve bayağı kişilikleri zaman zaman mizahi zaman zaman öfkeye varan bir şekilde yeriyordu.
Eski Zaman Beyleri, Arabeski bu yergi kitaplarının ilkleridir. Arabeski kitabındaki hikâyelerinden biri olan Bir Delinin Hatıra Defteri bir memurun rutin hayatını ve işi yüzünden nasıl sıkıldığını anlatır. Hikayenin sonunda memur akıl hastanesine yatırılır. Portre adlı eseri ise dünyanın kötülüklerden kurtulamayacağı vurgusu ile sonlanır.
Büyük komedisi Müfettiş adlı eseri ile bürokrasiyi alay derecesinde yeren Gogol, eserinin sahnelenmesi ile tüm şimşekleri üzerine çeker. Tepkiler yüzünden Rusya’dan ayrılmak zorunda kalır. Roma’da Puşkin’in tavsiyesi ile en büyük eseri olan Ölü Canlar’ı yazarken Puşkin’in öldüğü haberini alır. Bu haber onun için “Rusya’dan gelebilecek en kötü haber”dir. O zamana kadar Puşkin’i düşünmeden dikkate almadan hiçbir şey yazmayan Gogol için bu haber gerçekten bir yıkım olmuştur. Puşkin’in ölümünün yıkıcı etkisine karşın 1842 yılında iki önemli eseri olan Ölü Canlar’ın 1. cildi ve uzun hikâyesi Palto’yu bitirir ve yayınlar. Ölü Canlar dönemin Rusya’sının çürümüşlüğünü gerçekçi bir biçimde gözler önüne sererken Palto’da sıradan insanların yaşadıkları acılar, maruz kaldıkları haksızlıklar, ve yaşadıkları yoksulluk tüm gerçeklikleriyle, okuyucuyu sarsacak bir ustalıkla gözler önüne serilmektedir. Bu eser de dönemin en büyük eserlerinden biri olarak nitelendirilecektir. Rus edebiyatına sıradan insanların gerçekçi bir girişi olarak da nitelendirilebilir Palto. Öyle ki Dostoyevski hikâyeye hitaben “Hepimiz Gogol’ün Palto’sundan çıktık.” diyecektir. Ancak öykü yayınlaması ile soylu kesimin tepkisini tekrar Gogol üzerine çeker. Dönem aydınlar üzerinde büyük baskıların uygulandığı karanlık I.Nikola dönemidir. Gogol düzen savunucuları tarafından Rus insanını aşağılamakla onun kötü yönlerini göstermekle, halkına ihanetle suçlanır. Ancak onun yapmak istediği halkını aşağılamak değil onu bu hale sokan yozlaşmış düzeni tüm gerçekliği ile gözler önüne sermektir. Maruz kaldığı bu suçlamalar yazarın ruhsal sağlığına da ciddi zararlar vermiştir.
Puşkin’in ölümünden sonra Gogol’ün popülaritesi daha da artar. Bu ilgi Gogol’da bir öncülük hissi yaratır ve kendine toplumu değiştirmek, insanlara yol göstermek gibi misyonlar edinir. Bu dönemde eski yaratıcılığını kaybettiği söylenebilir. Dine karşı ilgisi artar ve daha önce eleştirdiği kiliseyi dahi övmeye başlar. Bu davranış hayranlarının tepkisini çeker ancak o bu tepkilere dinsel yorumlar katar ve Tanrı’nın gönlünü almak için ona daha da yakınlaşır. 1848’de kutsal toprakları ziyaret etmek için Filistin'e gider. Moskova’ya geri dönen Gogol, orada Matvey Konstantinovski adlı gerici bir rahibin etkisi ile 1852 yılında Ölü Canlar romanının ikinci bölümünün el yazmalarını yakarak imha eder. Bu davranışından 10 gün sonra 42 yaşında Moskova’da ölür.
Eserleri
İki Soylu Kişinin Öyküsü
Masallar
Müfettiş
Palto
Ölü Canlar
Burun
Bir Delinin Hatıra Defteri
Portre
Eski Zaman Beyleri
Taras Bulba
Fayton
Kumarbazlar
Dava
Evlenme
Petersburg Hikayeleri
Dikanka Yakınlarındaki Bir Çiftlikte Akşam Toplantıları
