Yazar:
Hüseyin Rahmi Gürpınar
Tahmini Okuma Süresi:
3 sa. 10 dk.
Sayfa Sayısı:
112
Basım Tarihi:
26 Ocak 2021
İlk Yayın Tarihi:
1889
Yayınevi:
Kapra Yayıncılık
Orijinal Adı:
Şık-Âyine
ISBN:
9786257300513
Ülke:
Türkiye
Dil:
Türkçe
Format:
Karton kapak
Diğer Baskılar
28 diğer baskı · Tümünü Göster
Şık
1.668 okunmaÖzgür Yayınları · Nisan 2014 · 112 s.
Şık
1.579 okunmaTürkiye İş Bankası Kültür Yayınları · Ekim 2025 · 112 s.
Şık
450 okunmaBilgi Yayınevi · 2019 · 136 s.
Şık
333 okunmaCan Yayınları · Ocak 2025 · 128 s.
Şık
210 okunmaİthaki Yayınları · · 128 s.
Şık
151 okunmaKarbon Yayınları · Mayıs 2019 · 120 s.
Reklam
Yorumlar ve İncelemeler
kitabı okurken kâh güldüm kâh üzüldüm.. dönemin şartlarına öyle güzel göndermeler yapmış ki çok beğendim.. Osmanlı dönemi batı sevdasını çok güzel işlemiş..
Konusuna gelecek olursak şık şöhret bey batı hayranı kulaktan dolma bilgilerle ve giyimiyle kendini ön plana çıkaran biridir.. Annesinin küpelerini satarak kendini elit göstermeye çalışan gencimizin başına neler gelir? Cevabı kitabımızda..
Herkese selamlar,
Bugün Hüseyin Rahmi Gürpınar'ın Şık adlı eseri ile karşınızdayım. Eserimiz, Batı hayranlığıyla birlikte gelen özentiliğin insanın başına olur olmadık işler açılan kahramanımız olan Şöhret Bey’in, şıklık sevdasına kapılarak abartılı giyinmesini ve sorgulamadan zengin görünme uğruna hayatını karartmasıyla süregelir.Şöhret’in Sırf Fransızca biliyor diye düşkün ve para avcısı Potiş hanımefendinin, yanına yakıştığını düşünerek sevgili olmasıyla olaylar yaşanır.Kültürsüz, saf ve gösteriş meraklısı olan karakterimizi her fırsatta küçük düşüren Potiş, çok değerli olduğunu söyleyerek, süslediği bir köpeği yüksek fiyata satar. O köpek de başlarına birçok belalar açacaktır.Eserde,geçmişle gelecek arasında yolculuklar yapılarak değişik karakterler de tanıtılmaktadır. Sözde Şık Şöhret’in şık arkadaşı Maşuk aracılığıyla evinde tanıştırdığı 3 arkadaşıyla birlikte Batı medeniyeti hakkında derin tartışmalara girecek ve bunun sonucunda evden hüsranla ayrılacaktır. Sevgilisine para yedirebilmek, kendini mirasyedi gösterebilmek adına anesinin küpesini çalmasıyla başlayan hırsızlık serüveni, yeni tanıştığı arkadaşlarının değerli eşyalarını çalmasıyla düşünülmeyecek boyuta ulaşacaktır. Hüseyin Rahmi okuyanlar bir süre sonra bağımlısı olacaktır. Ben eseri beğendim. Umarım sizlerde beğenirsiniz.
Kitapla kalın.
Kitap Hüseyin Rahmi Gürpınar’ın ilk kitabı. Kitabı kendisinin deneyimsiz haliyle yazdığını belirten bir önsözü ve sonunda da sonradan eklettiği sonsözüyle kapatıyor. Kitap okuyanları hem güldüren hem düşündüren türden.
️️
Şöhret isimli şık olarak tabir edilen batılılaşma özentisi bir gencin başından geçenleri okuyoruz. O kadar bilgisiz bir genç ki Batılılar yani Frenkler hakkında hiç bir bilgisi olmamasına rağmen çok biliyormuş gibi davranıyor sürekli onların bulunduğu yerlere gidip arkadaşlarına da hava atmaya çalışıyor ama Frenkler de dahil herkes tarafından eğlence konusu oluyor. Özenti yaşayan insanlar günümüzde olduğu gibi o dönemde de varmış ve okurken böyle insanlar kendilerini ne kadar gülünç duruma düşürüyorlar diyorsunuz. Kitabı çok beğendim mizahı, anlatım şekli ve göndermeleri çok iyiydi. Türk klasikleri sevenlere tavsiye ederim
1889 şıkları ve 2020'li yılların şıkları kapışır
aynı tekdüzelik aynı çok bilmişlik aynı sonradan görmelik
arada bir şatırzadeye üzülmedim desem yalan olur saf diye kandırıp durdular
Hüseyin Rahmi dedem çok güzel eleştirmiş yine
Puan vermedi·112 syf.·
2025 75. kitabı
“Okuyunuz efendim, okuyunuz... Gençliğimin, ihtiyarlığından çok neşeli ve daha güldürücü olduğunu göreceksiniz... Çünkü ben bile kendi kendime bayıla bayıla güldüm”(kitaptan alıntı)
Şık, Hüseyin Rahmi’nin Batılılaşma hevesinde bir gencin başından geçenleri anlattığı romanıdır.
İlahi şöhret bey diye diye okudum kitabı …
Yazarın ilk kitabı, benim ise yazarın okuduğum ikinci kitabı. Kalemi pek sevdim, güzel konular ortaya koyuyor. Batılaşma, aslında bakarsınız üzüntülü bir durum, başka milletlere ait bir kültüre sığınmak, bir başkasına ait bir kıyafet giymek gibi. Sonunda durum komik bir sahneye dönebilir. İşte bu sahnenin ana karakteri bizim Şöhret Bey ve onun maceraları. Okutmanızı tavsiye ederim, kanımca baya zevkli bir kitap. Raik Beyin sözleri özellikle sevdim: “… bizim halkta henüz diğerlerinin fikirlerine hürmet etmek his ve terbiyesi uyanamadı.”
8/10
2022 164. kitabı
Şık
“Eğer benzersiz olmak istersen herkesten başka türlü yaşa.”
1839 yılında Tanzimat Fermanı ile somutlaşan Batılılaşma, birçok toplumsal değişime sebep olmuş, hayatın her alanında kendini göstermiş ve birtakım yanlış hatta komik denilebilecek sonuçlar doğurmuştur. 1880’li yıllarda yazmaya başlayan Hüseyin Rahmi bu değişimlerin göbeğinde yetişmiş bir yazar olarak bu toplumsal değişimden beslenmiştir.
Mehmet Kaplan’ın ifadesiyle, edebiyatın sadece bir sanat olduğuna inanmayan Hüseyin Rahmi, ‘yazarın hiç olmazsa Türkiye’nin içinde bulunduğu durum karşısında bir uyarıcı olmasını da’ ister.
Hüseyin Rahmi Gürpınar, tam da Tanpınar’ın dikkat çektiği “muaşeret ikiliğini” ortaya koyar Şık adlı bu romanında. Romandaki erkek tipler, Batılılaşmanın alametifarikası olarak kabul ettikleri dış görünüşleriyle alay konusu olurlar. Hüseyin Rahmi, bu durumu mizahi üslubuyla ve etkileyici bir şekilde ortaya koymuştur. Roman, karikatürleşen karakterleriyle döneminin eleştirel bir kesitidir.Hüseyin Rahmi Gürpınar - Şık1000Kitap
Hüseyin Rahmi Gürpınar'ın ilk romanı Şık Ahmet Mithat Efendi'nin kurduğu günlük bir gazete olan Tercüman-ı Hakikat'te yayınlanarak göstermiş kendisini. Mithat Efendi'nin ilk başta bu satırların Hüseyin Rahmi'nin kaleminden çıkmış olduğuna inanmayıp sonrasında bunun doğruluğunu görmesi ve böylece gazetede yer almasıyla kendini gösteren bu romanın kapağını açtığımız zaman Batılılaşmaya özenip hayatını o yönde devam ettirmeye çalışan bir genç ile karşılaşıyoruz. Gürpınar Batı hayranlığı ve bu aşırılığın olumsuz sonuçları başta olmak üzere birçok toplumsal olguyu da hissettiriyor satırları arasından. Mizahi bir dille yanlış batılılaşma konusunun ele alındığı bu kitaptaki vurgu yapılan konular yıllar geçse de güncelliğini kaybetmeyecek türden. Okurken günümüzle eşleştirme yapıp hayali hakikate dönüştürmek de mümkün görünüyor benim hissettiğim ve böylece Şık'taki hayali karakterler hakikatle örtüşen bir yapıya da bürünüyor. O günün şartları düşünülüp okunduğu zaman düşündürürken gülümseten bir roman.
Hüseyin Rahmi'nin ilk romanı olan Şık, ana karakteri Şöhret Bey'in batı hayranlığı sonucu Avrupai görünebilmek uğruna düştüğü komik durumları anlatıyor.
Şöhret Bey, aklında çizmiş oldugu Avrupai "şık"lık kavramına ulaşabilmek uğruna, annesinin küpelerini çalar, metresi Madam Potiş ile beraber gezmeye çıkmak ister ancak aklındaki Avrupai görünümün tamamlanabilmesi icin yalnızca metres ve kıyafetlerin yeterli olmayacağını düşünür. Bir tane de köpeğe ihtiyaçları vardır. Madam Potiş sokaktan çevirdiği bir köpeği asil bir köpek olarak Şöhret Bey'e tanıtır ve bu sayede Şöhret Bey'in aklında kurduğu Avrupai görünüm tamamlanmış olur. Ancak tüm olaylar köpekle beraber dışarı çıkınca gercekleşmeye başlar.
Kitapta ilgi çekici bulduğum unsurlardan biri de köpek Droll'ün olaylar üzerindeki etkisinin Şöhret Bey'in etkisinden daha fazla olması ve ana karakterlerden biri durumunda bulunmasıydı. Zaten Droll (düşkün, bayağı, özenti gibi anlamları var) adının dönemin batı sevdalılarını yermek niyetiyle seçildiğini ve köpeğin aslında ana karakterimiz Şöhret'in aynası olduğunu düşünüyorum.
Sonuç olarak, dönem romanları içerisinde benzerlerine kıyasla daha başarılı bulduğum, batılılaşma sevdasını açıkça ifade ederken komiklik unsurlarını da içinde barındıran, zaman zaman güldüğüm güzel bir eserdi.
Çoğu kişinin okurken kahkahalar attığını söylediği ama benim asla ısınamadığım kitap. Ne güldürdü ne düşündürdü. Sadece şaşırdım. Dönemine göre ilgi çekici bir yanı var belli ki ama ben Hüseyin Rahmi Gürpınar mizahını anlayamıyorum sanırım.
Yazar Hakkında
Hüseyin Rahmi GürpınarYazar · 100 kitap
17 Ağustos 1864 tarihinde İstanbul'da doğdu. Hünkâr yaveri Mehmet Sait Paşa'nın oğlu olan Hüseyin Rahmi, üç yaşında iken annesinin ölümü üzerine, Girit'te bulunan babasının yanına gönderildi. İlkokula başladı ancak babasının evlenmesi üzerine altı yaşında tekrar İstanbul'a anneannesinin yanına gönderildi ve eğitimine burada devam etti. Yakubağa Mektebi, Mahmudiye Rüşdiyesi ve idadide okuyan Hüseyin Rahmi, tarihçi Abdurrahman Şeref Bey'in himayesiyle Mekteb-i Mülkiye'ye girdi (1878). Okulun ikinci sınıfında iken ciddi bir hastalık geçiren Hüseyin Rahmi buradaki öğrenimini yarıda bıraktı (1880). Kısa bir süre, Adliye Nezareti Ceza Kalemi'nde memur, Ticaret Mahkemesi'nde Azâ Mülazımı olarak çalışan Hüseyin Rahmi hayatını kalemiyle kazanmaya çalıştı.
1887'de Tercüman-ı Hakikat gazetesinde yazmaya başlayan Hüseyin Rahmi, ardından İkdam ve Sabah gazetelerinde mütercim ve muharrir olarak çalıştı. II. Meşrutiyet döneminde 37 sayı süren Boşboğaz ve Güllâbi adlı bir gazete çıkardı. İbrahim Hilmi Bey ile birlikte çıkardığı Millet gazetesi de uzun ömürlü olmadı. 1925-1927 yılları arasında yayımlanan Türk Kadın Yolu adlı derginin yazarları arasındaydı. Sonraki çalışmalarını İkdam, Söz, Zaman, Vakit, Son Posta, Milliyet ve Cumhuriyet gazetelerine neşretti. Türkiye Büyük Millet Meclisi'nde 5. ve 6. dönemlerde Kütahya milletvekili olan Hüseyin Rahmi, ömrünün son otuz bir yılını geçirdiği Heybeliada'daki köşkünde 8 Mart 1944 tarihinde öldü ve oradaki Abbas Paşa Mezarlığı'na defnedildi.
Edebiyat hayatı
Hüseyin Rahmi Gürpınar; İstanbul halkının toplumsal, töresel yaşantılarını, aile geçimsizliklerini, batıl inançlarını, yaşadığı çağdaki Türk toplumunun geçirmekte olduğu krizleri hümuristik bir mizah dehasıyla anlatır. Servet-i Fünûncuların yaşıtı olduğu halde, ayrı bir sanat görüşünü sürdürür. Romanlarındaki kahramanların çoğu 19. yy sonu İstanbul'un canlı, renkli insan, hayat manzaralarıdır. Eserlerinde Anadolu yoktur. Mizahı, güldürücü olduğu kadar, gülünç yönlerimizin yansıtılması, hicvedilmesi için gerekli bir araçtır. Hüseyin Rahmi, seçtiği tipleri seviyelerine uygun, ustaca konuşturur ve olayları gülünçlü, acıklı yönleriyle belirtir. Kuvvetli bir gözlem gücü vardır. Realist, natüralist bir görüşle "toplum için sanat" yapar. Ertem Eğilmez tarafından 1976 yılında çekilen Süt Kardeşler sinema filminin konusu Hüseyin Rahmi'nin Gulyabani (1913) isimli romanından uyarlanmıştır. Bağımsız sanatçılardan biri olarak da anılır.
Hüseyin Rahmi Gürpınar’ın romanları ve öyküleri yeni nesiller tarafından da kolayca anlaşılabilmesi için 1960 sonrasında içinde Mustafa Nihat Özön'ün de yer aldığı bir edebî kurulca sadeleştirilmişti. Bu sadeleştirme kimilerince yerinde bulunurken kimileri de özgün dilin dokunulmadan bırakılması gerektiğini savunmuşlardı.
Kaynak: tr.wikipedia.org/wiki/Hüseyin_R...
