Yazar:
Stefan Zweig
Çevirmen:
Esen Tezel
Tahmini Okuma Süresi:
1 sa. 35 dk.
Sayfa Sayısı:
56
Basım Tarihi:
2023
İlk Yayın Tarihi:
1935
Yayınevi:
Can Yayınları
Orijinal Adı:
War er es?
Orijinal Dil:
Almanca
Orijinal Ülke:
Avusturya
ISBN:
9789750737503
Ülke:
Türkiye
Dil:
Türkçe
Format:
Karton kapak
Reklam
Yorumlar ve İncelemeler
Biliyorsunuz Zweig hep insan ruhunun karanlık köşelerinde dolaşır. Bu sefer farklı bir şey yapmış. Huzurlu bir İngiliz taşrasında geçen, polisiye bir kurguyla sarılmış bu küçücük kitapta kıskançlığı, kibiri, kontrolü olmayan duyguların nelere sebebiyet verebileceğini anlatmış.
Çocuk sahibi olamamış genç bir çift, yalnızlıklarını gidermek için evlerine bir köpek alıyor. Ponto adını verdikleri bu köpek, ailenin hayatını kökten değiştiriyor. Başta çok seviyorlar onu. Aşırı seviyorlar hatta. Ama sonra... bir bebek geliyor. Ve Ponto bir anda "köşedeki eski köpek" oluyor.
Bir anda görünmez olmak, dün her şeyken bugün hiç olmak. Bu duygu sadece köpeğin hissettiği bir şey değil.
Sevgi, sahiplenme, sevgisiz bırakılma, ceza ve cezasızlık, Zweig bunları yoğuruyor. Ve şunu soruyor aslında: Sınırsız sevgi verip sonra o sevgiyi aniden çekersen ne olur? Karşındaki köpek bile olsa bu bir travma değil mi? Bu bir ihanet değil mi?
Katil olduğunu düşündüğümüzü biz mi bu hale getirdik acaba?
köpek gibi sevmek…Smra_YPL
Yazar Stefan Zweig, O Muydu? novellası ile ilginç bir tutkuyu kaleme almış.
Bir köpek nasıl sever bilir misiniz?
Sahibine tutku ile bağlı, hatta bağımlıdır. Sevgisinin önüne geçen içindeki olgu ise sadakatidir.
Öyle ki sahibini kimse ile paylaşamaz, bu sevgiye ortak olanı da düşmanı kabul eder ve öyle görür.
Zweig elli sayfalık bu hikayesinde işte bu sevgiyi anlatır.
“Şahsen katilin o olduğundan neredeyse eminim, ama elimde çürütülmesi imkansız o son kanıt yok.”
Bu cümle ile başlayan kitabın anlatımı, Zweig’in her zaman yaptığı gibi, o kadar güçlü ki kelimeler daha dudaktan çıkmadan, olay kurgusu zihinde canlanıyor.
İlk cümleden, son cümlesine kadar olayın içindesiniz ve kenardan izliyorsunuz. Kitabın bıraktığı izlenim tam olarak bu.
Okuyun ve kararı siz verin; katil o muydu?
Ben okurken Bay Limpley'e nedense üzüldüm. Aşırı sevgi göstermesinden sıkılmaları beni üzdü /
Bay Limpley ve eşi bir köpek edinirler. Ponto'yu aşırı seven Bay Limpley eşi hamile olunca bu sevgisini ona tekrardan aynı duygularla hissettirebilecek mi bebek doğunca Ponto ne tepki verecek?
Okunulabilir.
O Muydu?·56 syf.·1000Kitap
9/10
2023 9. kitabı
Her zaman sevgininde bir dozu ve bilinci olmalı düşüncesini sorgulamayı ziyadesiyle düşündüren bir kitap, verilen mesaj muazzam.
Yeryüzünde hiçbir canlı menfaate dayalı sevgiyi haketmez, bir insan ya da hayvanı çıkarlarınıza dayalı gösterdiğiniz sevgiyi ihtiyacınız bittiğinde çekerseniz, o sevgiyi öfkeye çevirip ilk fırsatta sizi yaralar. Bence kitap bittiğinde O muydu? sorusunun yanısıra “gösterilen sevgi doğru mu ya da yanlış mıydı?” diye de sorgulamak zihnimize olumlu fayda sağlayacağı görüşündeyim.
Köpeklere karşı fobisi olanlar haricinde tavsiye edeceğim bir kitap. Keyifli okumalar.
Avusturyalı Yazar, Stefan Zweig’ın öykücülüğünde ayrı bir yer tutan 
O muydu?, kemirici bir duygu olan şüpheyi eksene alır ve bu duygunun insanı sürüklediği kaygı, sıkıntı ve çaresizlik atmosferinden okura seslenir.
Öyküye, Zweig’da benzerine pek rastlamadığımız türden, huzurlu İngiliz taşrasında polisiye bir kurgu eşlik eder. Tutkuyla savrulan hayatların yazarı, derin, yoğun ve güçlü karakterlerin yaratıcısı Stefan Zweig, bu benzersiz öyküsünde, bizi John Charleston Limpley’le tanıştırır. Mr. Limpley’in çevresi ve köpeği Ponto’yla ilişkisine, komşusu Betsy’nin titiz, şüpheci gözlerinden tanık oluruz. Zweig, kaçınılmaz felaketi, klasik İngiliz polisiyelerinden aşina olduğumuz “kim yaptı?” sorusunun etrafında düğümler.“Şahsen katilin o olduğundan neredeyse eminim; ama elimde çürütülmesi imkânsız o son kanıt yok.”
Stefan Zweig’ın öykücülüğünde ayrı bir yer tutan O muydu?, kemirici bir duygu olan şüpheyi eksene alır ve bu duygunun insanı sürüklediği kaygı, sıkıntı ve çaresizlik atmosferinden okura seslenir.
Öyküye, Zweig’da benzerine pek rastlamadığımız türden, huzurlu İngiliz taşrasında polisiye bir kurgu eşlik eder. Tutkuyla savrulan hayatların yazarı, derin, yoğun ve güçlü karakterlerin yaratıcısı Stefan Zweig, bu benzersiz öyküsünde, bizi John Charleston Limpley’le tanıştırır. Mr. Limpley’in çevresi ve köpeği Ponto’yla ilişkisine, komşusu Betsy’nin titiz, şüpheci gözlerinden tanık oluruz. Zweig, kaçınılmaz felaketi, klasik İngiliz polisiyelerinden aşina olduğumuz “kim yaptı?” sorusunun etrafında düğümler.“Şahsen katilin o olduğundan neredeyse eminim; ama elimde çürütülmesi imkânsız o son kanıt yok.”
Puan vermedi·56 syf.·
2025 8. kitabı
Bazı kitaplar bir olay anlatmaz; bir duygu hâlini anlatır. O Muydu? da tam olarak öyle bir hikâye.
Zweig bu hikâyede bir köpeğin sessiz sadakatiyle bir insanın bastırılmış, karmaşık iç dünyası arasındaki ince çizgide dolaşır.
Bir hayvanın bakışı, bir insanın sözlerinden çok daha gerçektir bu kitapta. Çünkü insanlar duygularını kelimelere sığınarak gizlerken, hayvanlar bütün içtenlikleriyle — gözleriyle — konuşur.
Hikâyenin atmosferi görünürde sakin, ama altı kaynayan bir deniz gibidir. Her şey yüzeyde sessiz görünür; oysa o sessizliğin içinde suçluluk, sezgi, korku ve merhamet birbirine karışır.
Birine aşırı ilgi gösterip sonra tamamen geri çekilmek — karşısındakini hem şımartmak hem de yok saymak — bu, sadece bir hayvanın değil bir insanın da ruhunu bozar.
Köpeğin davranışını "delilik" gibi görmek kolaydır; ama asıl delilik, ilgiyi bu kadar kolay değiştirebilmektedir.
Bu sessiz çatışma boyunca o köpeğin bakışı, fark etmenin anlamsızlığında kaybolur. Bir çıkış yolu arar.
Kaybetmek her zaman ölmek değildir; insan kendi duygularına kapılıp karşısındakini göremeyecek kadar körleştiğinde, en büyük kaybını yaşar.
Hikâyeyi okurken anlatıcının sesinde bastırılmış bir suçluluk hissedilir — söylenmeyen ama sayfaların arasına sinmiş bir vicdan titreyişi.
Belki de asıl trajedi ne köpekte ne insanda; sadece hatırlamanın ağırlığında gizlidir.
Çünkü bazı olaylar yaşanıp bitmez — bir bakış, bir sessizlik, bir eksiklik hâline gelir; yıllar geçse de içten içe sızlar.
Zweig burada, kelimelere sığınmadan da her şeyin anlatılabileceğini gösterir.
Kitap bittiğinde, ne cümleler kalır akılda ne de olaylar; sadece o sessiz bakışın içindeki suçluluk, intikam ve fark ediliş yankılanır.
Belki de bu yüzden O Muydu?, bir hikâyeden çok bir iç hesaplaşma gibi okunur — insanın kendi vicdanına
Yine Zweig farklılığını konuşturan çok etkileyici bir kitap. Panto isimli köpeği konu alan kitapta hayvan psikolojisi üzerinden gösterilen aşırı fazla ilgi ve sevginin açtığı felaket hem sizi sarsacak hem de şüpheye düşürecek. · ⋆
Stefan Zweig Kitaplarında insan psikolojisine çokça değinir. Bu kitabında ise hayvan psikolojisine yer vermiş. Sevilmenin, şımarmanın ve kıskanmanın hayvan üzerindeki duygu değişimini anlatmış. Kıskanan bir hayvanın ne derecede vahşileşeceğini kendisine has betimlemeleriyle bizlere yansıtmış.
(Aşağısı spoiler içerir.)
——
Hepimiz kitabı okuyorken kesin bebeği, sevgiden mahrum kalmış köpek öldürdü diyoruz. Peki farklı bir bakış açısıyla bakarsak kitabı anlatan şahsın şizofren olduğunu düşünmemiz yanlış mı olur? Stefan Zweig görgü tanığı olan bir kadının ağzıyla kitabı yazmış. Bu kadın belkide yaşadığı olayın dehşetinde kalıp çözümleyemediği olayı masum bie köpeğin üstüne yıkıyor? Zaten Stefan Zweig ucu açık bir şekilde katili kesin yazmamış. Biz okuyucuya gizem sunup düşünme fırsatı vermiş…
9/10
2018 74. kitabı
Stefan Zweig'tan şahane bir uzun hikaye...
Bir İngiliz öyküsü gibi de okunabilecek olan 'O Muydu?' psikolojik tahlillerin olduğu, hikayenin merkezinde ise adeta bir köpeğin yer aldığı, sıra dışı bir anlatım. Su gibi akıp giden, çabucak okunan bir kitap.
Bittiğinde sahiden 'O muydu?' diye sormadan edemiyor insan. Bence o idi...
Gece uyku tutmayınca yine bir çıtırlık Zweig eserine daldım. Normalde insan psikolojisi ile tanıdığımız Zweig bu hikayesinde hayvan psikolojisini ele alıyor. Aşırı sevgisi ile köpeğine iyi bakan Limpley çocuğu olunca köpeğin pabucunu dama atıyor. Kıskançlık duygusu her bireyde olabileceği gibi her hayvanda da var bunun sonucunda dramatik bir son ortaya çıkmış.
Yazar Hakkında
Stefan ZweigYazar · 187 kitap
Stefan Zweig, Avusturyalı yazar ve gazeteciydi. Edebi kariyerinin zirvesinde olduğu 1920'li ve 1930'lu yıllarda, dünyanın en çok çevrilen ve en popüler yazarlarından biriydi.
Zweig, Viyana, Avusturya-Macaristan'da büyüdü. Honoré de Balzac, Charles Dickens ve Fyodor Dostoyevski gibi ünlü edebiyatçılar hakkında Üç Büyük Usta (1920) ve belirleyici tarihsel olaylar hakkında Yıldızın Parladığı Anlar (1927) adlı tarihsel incelemeler yazdı. Ayrıca Joseph Fouché (1929), Mary Stuart (1935) ve Marie Antoinette'nin biyografilerini yazdı. Zweig'ın en bilinen kurgu eserleri arasında Bilinmeyen Bir Kadının Mektubu (1922), Amok Koşucusu (1922), Korku (1925), Karışık Duygular (1927), Bir Kadının Yaşamından Yirmi Dört Saat (1927), psikolojik roman Sabırsız Yürek (1939) ve Satranç (1941) yer almaktadır.
1934 yılında Almanya'da Nazi Partisi'nin yükselişi ve Avusturya'da Ständestaat rejiminin kurulmasının bir sonucu olarak Zweig, İngiltere'ye göç etti ve 1940 yılında kısa bir süre New York'a ve daha sonra yerleştiği Brezilya'ya taşındı. Son yıllarında bu ülkeye aşık olduğunu ilan edecek ve Brezilya, Geleceğin Ülkesi adlı kitabında bu ülke hakkında yazacaktı. Yıllar geçtikçe Zweig, Avrupa'nın geleceği konusunda giderek daha fazla hayal kırıklığına uğradı ve umutsuzluğa kapıldı. 23 Şubat 1942'de Petrópolis'teki evlerinde eşi Lotte ile birlikte aşırı dozda barbitürattan ölü bulundu. Eserleri birçok film uyarlamasına temel oldu. Zweig'ın anı kitabı Dünün Dünyası (1942), I. Franz Joseph yönetimindeki Avusturya-Macaristan İmparatorluğu'nun çöküş yıllarındaki yaşamı betimlemesiyle dikkat çeker ve Habsburg İmparatorluğu hakkındaki en ünlü kitap olarak anılır.
