• Her sinema öğrencisi için sessiz filmleri izlemenin elzem olmasının 7 sebebi

    Film okuluna gitmeden önce pek çok kişi film yapımı hakkındaki her şeyin kitaplar ve dersler vasıtasıyla öğrenildiğini düşünür – çekim türleri; kurgu stilleri; anlatı ekonomisi ve hikaye anlatımı gibi… Bu kısmen doğru olabilir ve öğrenciler her şeyi teoride öğrenebilirler ama doğru bilgi sadece tecrübe ile gelir.

    İnsan film hakkında her şeyi teorik olarak bilebilir ve bir sahnenin nasıl çekileceği hakkında düşünerek kendini kaybedebilir. Bir detayı veya filmin alt anlatımı ve anlamını nasıl kuracağını ve nasıl sağlayacağını hayal ederken uzaklara dalabilir.

    Çekim işini öğrendikten sonra başka filmleri izlemesi, doğal olarak bir ‘sinefil’ olması gereken her film okulu öğrencisi için ikinci bir “emir”dir. Ve bu nedenle sessiz filmlerin önemi bu düşünce çerçevesi içindedir.

    Sessiz dönemdeki film yapımcıları ne çeşitli kaynaklara ne de bugünün sinemasının teknolojik gelişmişliğine sahiptiler. Sahip oldukları tek şey yaratıcılıktı. Kendilerinin ve gerçekte imkânsız olan sahnelerin çekimi için çözüm önerileri getiren diğer ekip üyelerinin yaratıcılıkları. Örnek olarak bir Alman efsanesi olan “Die Nibelungen” (1924)’deki orman sahneleri verilebilir.

    “Die Nibelungen: Siegfried” ve “Die Nibelungen: Kriemhild’s Revenge” filmlerinde set, doğal ölçekteki ormana benzeyen bir stüdyoya kurulmuştu ancak gerçek bir ormanın ışık efektlerine benzetebilmek için – güneş ışığının ağaç yapraklarının arasından süzülüşü gibi –prodüksiyon seti, stüdyonun yapay ışığının küçük deliklerden geçmesine izin verecek dev bir kumaşla kapladı. Bu sayede gerçek bir ormanın ışık efektlerini taklit edebildiler.

    Audrey Hepburn bir keresinde “Öğrendiğim her şeyi filmlerden öğrendim” demişti. Ve belki de bu sözler sadece film okulu öğrencileri için değil, aynı zamanda filmlerle ilgilenen hemen herkes için yaratılmış olan bu filmlerin listesinin bir özeti.

    Sessiz Filmler Hikâye Anlatımı ve Anlatı Ekonomisi’ni Öğreten İlk Eserlerdir



    Genel düşüncenin aksine sessiz dönemde her yapım D.W. Griffith ve The Biograph Şirketi ile aynı parasal kaynağa sahip değildi. Ya da her yapım Fransız yönetmen (filmlerinde doğal ışığı kullanabilmek için cam stüdyo inşa eden) George Méliès gibi yaratıcı deha zihinler tarafından desteklenmiyordu. Yani bilhassa atraksiyon sineması filmlerinden sonra, film yapımcılarının tıpkı bugünkü gibi küçük bütçeleri vardı ve ne büyük savaş sahneleri ve fantezileri içeren ne de dev ölçekli setleri olan hikâyeleri sahiplerdi.

    Ve bu pasajın odaklandığı filmler de tam olarak bunlardır. “Sunrise” (1927 yılında F.W. Murnau’nun yönettiği) veya “The Wind” (1928 yılında Victor Sjöström’ün yönettiği) gibi harika basitlikte filmler, tek amacı hikâye anlatımı ve anlatı ekonomisinin önemini özetlemek olan diğer pek çok dev örneğin arasından ayrılıyorlar.

    Çoğu zaman bir senaryoyu okurken veya bir romanı ya da kısa hikâyeyi ekrana uyarlamayı düşünürken sıkça beliren bir soru vardır: “Bu sahne anlattığım hikaye için gerçekten önemli mi?”. Kendimizi hikayenin içinde kaybetmemiz kolaydır ve bu olduğu zaman da izleyici etkilenir. Eksik kaynaklarına ve bazen klişeye düşen çözümlerine rağmen sessiz filmler bize anlattığımız hikâyeye odaklanmayı öğretir.

    “Sunrise”da yönetmen F. W. Murnau, onu karısını öldürmeye ikna etmeye çalışan bir vamp tarafından baştan çıkarılan bir çiftçiye dikkatini yoğunlaştırır. Bu filmde bütün sahneler inanılmaz önemlidir. Diğer çekimleri pekiştirme veya dramayı canlandırma, hatta filmin arzu ve insanlık halleri gibi temalar etrafında dönen alt anlamını inşa etme gibi amaçlara hizmet etseler de tüm çekimlerin bir amacı vardır.

    Bu filmde sinema dilinin tüm elementleri (kamera hareketi, mizansen, ses, ışık ve kurgu) hisleri keşfetmek ve bildirmek, anlamlar ve eksiklikler yaratmak, her filmin sahip olması gereken hayati değerdeki bütünlük duygusuna gerçek bir katkı yapmak amacı ile birlikte çalışırlar.

    Bu filmde Murnau ara yazı kullanmak istememişti ama stüdyo tarafından empoze edilen normlar yüzünden zorunda kaldı. Ancak bu filmi hiç ara yazısı olmayan biçimde görmek de ilginç olurdu.

    Çünkü Sessiz Filmler Film Kurgu Tekniklerinin Kurucu Babalarıdır ve Hareket ile Hareketsizliğin Önemini Anlamamızda Bize Yardımcı Olurlar



    Bu başlıkta, sahneye giriş ile çıkışın yanı sıra tablo yöntemi, paralel kurgu (cross cutting da denen yöntemde farklı zaman periyotlarındaki farklı hikâyelerdeki sahneler, konu olarak bağlantılı olduklarını belirtmek için birleştirilir) ve alternatif kurgu (iki veya daha fazla olayın aynı hikâyeye ait olduğu ve genellikle sebep sonuç ilişkisini keşfedebilmemiz için olayların birleştirildiği yöntem) kullanılışı ile ilgili normları belirleyen D. W. Griffith ile söze başlamamız gerekiyor.

    Daha fazla fikir üretmek için Kuleshov efektinin sahibi Lev Kuleshov’dan ve Sergei Eisenstein’ın entelektüel montajından bahsedebiliriz… Sessiz filmler, hikâye anlatımıve anlatı ekonomisi için gerekli olan senaryo kurgusunun doğuşunda pay sahibidir. Eksiltinin kullanımı, diegetic ve extradiegetic sesin kullanımı, flashback, match on action, 30 derece kuralı, 180 derece kuralı gibi ilkeler kümesini geliştirmiştir.

    Ve bu kuralların oluşturulmasıyla erken sinema, sinemanın başka bir mihenk taşını anlamamıza yardım ediyor– ritmi. İçsel veya dışsal olabilen ritimden, dışsal ritimle (sahnelerin temposunu oluşturan) bağlantılı olarak sessiz filmlerin bize öğrettiği diğer büyük ders de hareketin ne zaman ve nerede kullanılacağı ve ayrıca hareketin nasıl ve neden kullanılacağıdır.

    Çünkü 1960’lara kadar kameralar çok büyük ve ağırdı, kameranın hareketi filmdeki ‘özel olaylar’ (bir keşif anı, dönüm noktası, karakterin girişi) ile sınırlanmıştı… Yine Murnau’yu örnek olarak alırsak kaydedilen ilk kamera taşıyıcı onun filmi “The Last Laugh”da (1924) kullanılmıştı.

    Bazı söylentiler ekibin kamerayı bir bebek arabasına koyduktan sonra hareketi sağlamak için kısa bir ray boyunca yavaşça “kaydırarak” götürdüğünü söylüyor. Ancak bu filmde kameranın sağlama alındığı ve kameranın kayması ve set boyunca ilerlemesi için iplerin kullanıldığı diğer durumlar da vardı.

    Yani teknik mucizeleri bir kenara bıraksak da buradan alınacak ders, tüm sahnedeki bir çekimin önemini, anlatı için hareketin önemini ve ritmi kurgulamanın önemini anlamak için hareketi ve hareketsizliği filmlerde aşırı kullanmamak olmalıdır.

    Çünkü Sessiz Filmler Bize Mizansen ve Nesnelerin Önemini Öğretir

    Mizansen çok sayıda ‘çekimin içindeki’ elementi geliştirmiştir – set dizaynı, kostüm dizaynı, ışık, mekân, kompozisyon, oyunculuk vs. – ve bu çalışmalar hikâye ile filmin anlamına katkı sağlar.

    Mizansenin içinde konuşulacak en ilginç meselelerden biri kompozisyondur. Özellikle de derin odak tekniklerinin keşfi ve set/mekân karmaşası; D. W. Griffith ve Abel Gance bu alandaki öncülerden ikisi olur. Ayrıca 1910’lar/1920’ler dönemi boyunca sesli filme geçişten ve noir’in doğuşundan önce sinematografide çok sayıda gelişme yaşandı; özellikle de ışık departmanında.

    Griffith ve onun ekip arkadaşları 1910-1911 yıllarında, reflektörler vasıtasıyla setin bazı mekânlarına ve hatta aktörlerin yüzlerine arka ışık kaynağını yayarak ve yönlendirerek özellikle deneyler yapmışlardır. Onların başarılarının ilk örneklerinden ikisi “The Thread of Destiny” (1910) ve “Enoch Arden”dir (1911).

    Griffith ayrıca yüksek kontrastın kullanılışı ile duvarlara ve cisimlere gölgelerin yansıtılmasının yaratılışının deneylerini yapmış olsa da 1920’lerdeki ekspresyonist filmleriyle adlarını çıkarmayı başaran Almanlardı ve çok sayıda film yapımcısı ile sinematograf 1920’lerin ortasında ve 1930’larda Amerika’ya gitmek için Almanya’yı terk etti. Onların etkilerinin yansımaları Erich Von Stroheim’in “Greed”i (1924) (akkor ışıklarının bilinen ilk kullanımlarını içerir), Josef Von Sternberg’in “The Docks of New York”u (1928) ve Rupert Julian’ın yönettiği “The Phantom of the Opera” (1925) gibi Hollywood yapımlarından hemen görülmüştü.

    Bunlardan önce olsa da yönetmen Cecil B. DeMille, Caravaggio ve Rembrandt gibi klasik ressamların yarattığı ışık kullanımından ilham alarak farklı ışık teknikleri de geliştirmiştir. Bunun örneklerinden biri 1915‘de yapılan “The Cheat” filmidir.

    Diğer bir yön olan objelerdeki mizansen de ayrıca ilgi gördü. Atraksiyon sineması periyodundan sonra sessiz dönem boyunca film yapımcıları, setleri hazırlarken ve mizansenin farklı elementlerinin anlattıkları hikâyeye nasıl etki edebileceğini keşfetme konusunda daha dikkatli olmaya başladılar.

    Almanlar deformasyon ve set ile kostüm dizaynındaki gotik etkilerini büyük bir başarıyla deneyimlemişlerdir (örnek olarak: 1920’deki “The cabinet of Dr. Caligari” veya 1922’deki “Dr. Mabuse”). Fransız empresyonist film yapımcıları da filmlerinde objelerin etkili bir kullanımını yapmışlardır ve bunun harika örnekleri Luis Buñuel ve Jean Epstein’in “Faithful Heart” (1923), “The Fall of the House of Usher” (1928) ve “Un Chien Andalou” (1929) işleridir.

    Büyük sessiz komedi starları bugün hala bastonlarıyla (Charles Chaplin), pork pie hat’leriyle (Buster Keaton) veya gözlükleriyle (Harold Lloyd) hatırlanıyorlar ve onlar bazı şakaları ile objelerle güldürmeyi (slapstick komedi) yarattılar.

    Objeler, verilen sahnenin dramasına (1925’deki “Gold Rush”da Chaplin’in yediği ayakkabı; 1928’deki“The Passion of Joan of Arc”daki taç; Erich Von Stroheim’ın 1924’deki “Greed”indeki altın), gizemine (1927’deki  “The Lodger”daki çerçeveli resimler) veya filmdeki korkuya (1922’daki “Nosferatu”da Count Orlok’un tabutu) vurgu yapmak için de kullanılmıştır.

    Çünkü Sessiz Filmler Bize Sessizlikle Müziğin (ve şaşırtıcı biçimde diyaloğun) Nasıl Kullanılacağını Öğretir


    Sessiz filmleri basit müzik veya egzajere edilmiş melodram tonunda müzik eşliğindeki görseller ve kısa filmler olarak kabul etmek bir gelenektir. Buna rağmen film müziklerinin geliştiği ve farklı film türlerine eşlik etmek için müziğin kendisini farklı tonlara ayarlaması sessiz dönemde gerçekleşmişti. Bu dönemde sessizliğin olağanüstü kullanımını sağlayan filmler de vardı.

    Film yapımcılarının sinematografiye yatırım yapmaya karar vermesiyle ikonik imajlar yaratmış oldular ve bazıları da kendilerini, özellikle büyük patlamalardan sonra ya da karakterin gerçeği keşfettiği veya verilen bazı durumlardaki gerçekle baş etmeye çalıştığı anlarda sessizliği kullanmak vasıtasıyla filmdeki ses ve sessizliğin önemini keşfetmeye adadı.

    Sessiz Japon sinemasının bazı eserleri bilhassa aile dramasında, sesli filme geçiş gibi karakteristikleri on yıllar boyunca korunan sessiz filmin rolünü tam olarak keşfetmiş. Sonraki film yapımcılarından filmlerinde bu karakteristikleri gösterenler Yasujirō Ozu, Kenji Mizoguchi ve Mikio Naruse’dir (diğer pek çoğu arasından).

    Ancak o zamanın çok bilinen filmlerinden sadece bazıları (Dreyer’in “The Passion of Joan of Arc”ı (1928) ve “Vampyr”i (1932) ile Paul Leni’nin yönettiği “The Man Who Laughs” (1928) veya Victor Sjöström’ün1928’de yönettiği “The Wind”) kadar ses/sessizlik zıtlığının harika kullanılışını başarabilmişlerdir.

    Mizansenin karmaşası ve ses-sessizlik vasıtasıyla hikâye anlatmanın yeni yöntemlerine yatırım yaparak çok sayıda film yapımcısı “diyalog” ve ara yazılardan da kurtuldu. Daha önce değindiğimiz “Sunrise”da ara yazıları kullanmak istemeyen F. W. Murnau örneği gibi pek çok film yapımcısı ara yazıların bazen filmin ritmini kesecek şekilde çalıştığını hissettiler veya basitçe ara yazıların kullanılmasına gerek duymadılar. Tanınmış olanlardan Charlie Chaplin ve Buster Keaton hangisinin filmlerinde daha az yazı kartonu kullanacağını görmek için birbirleriyle “yarıştılar”. Galibiyet Chaplin’in oldu.

    Tarihsel gerçekler bir yana buradan öğrenilecek en önemli ders, senaryoya veya bir ekran uyarlamasına hazırlanırken gördüğümüz bazı sahnelerin egzersiz niteliğinde olduğudur (filmde her şeyi görmemize gerek yok). Kişi diyalog kullanımında da aşırı derecede dikkatli olmalıdır çünkü her şeyi sözle anlatmaya da gerek yok. Burada tek yapmak gereken kutunun dışından düşünmek ve filmdeki farklı elementlerin (sinema dili) zengin kaynaklı kullanıldığına emin olmak. Buna anlatı ekonomisi denir.

    Çünkü Sessiz Filmler Özel Efektlerin Kurucu Babalarıdır


    1940’lar/1950’lerdeki bilim kurgu patlamasından çok daha önce Fransa’da George Méliès, film yapımında özel efektlerin kullanımı ve gelişimi ile ilgili bir öncü olarak kendini gösterdi. İşlerinin arasından en dikkate değer olanlardan biri Jules Verne’den ilham aldığı “Trip to the Moon”dur (1902). Ancak bu filmden önce Méliès kaybolma, insanları veya vücut parçalarını bölme gibi numaraları tecrübe etti. Efektleri animasyon, atlama kesintileri, yok etme, üst üste bindirme tekniklerini kullanması aracılığıyla yapıyordu.

    Yine de Méliès sadece ‘hile filmleri’nin yaratıcısı olarak algılanmamalı çünkü hikâyenin ilk film uyarlaması olan “Joan of Arc” (1900) ve “Bluebeard” (1901) ile bu film yapımcısı, görsel hileler ile seyirciyi hayrete düşürmenin ötesinde hikâye anlatma yeteneğini de kanıtlıyor.

    Ayrıca dikkate değer bir gerçek de Méliès’ın görsel azametin üst seviyelerine ulaşmak ve tabi ki seyircide başarı yakalamak için filmlerindeki görselleri elleriyle çiziyor olması. İşleri arasından en ilginçleri olarak “The Vanishing Lady” (1896), “The Four Troublesome Heads” (1898), “Joan of Arc” (1901), “Bluebeard” (1901) ve “Trip to the Moon” (1902) söylenebilir.

    Atraksiyon sineması periyodu boyunca yaşanan bu ilk gelişmelerden sonra Universal’ın ilk korku filmlerinin doğuşu ve “Metropolis”de (1927) mat boyamalar (detayları veya elementleri farklı imajlardan tek bir imaja kombine eden yöntem) ve minyatürler kullanan Fritz Lang gibi Alman ekspresyonist film yapımcılarının işleriyle özel efektler fevkalade gelişti.

    Çünkü Sessiz Filmler Tarihi Belgelerdir


    Tabi ki sessiz filmler sinemanın kendi gelişimi ve kendi gerçekliğinin tarihi dokümanlarıdır. “The Immigrant” (1917), “Mother” (1926), “Metropolis” (1927), “October” (1928), “The Crowd” (1928), “Pandora’s box” (1929) gibi filmler diğerleri arasından sıyrılıp kendileriyle beraber gerçekliğin ağır yükünü de taşımış olanlardır.

    Bazıları değerlerini ve davranışlarını kınayarak toplumu gözlemeyi seçer, diğerleri onların problemlerini yansıtmayı, diğerleri hayatın ve insan hallerinin zorluğunu göstermede aktif rol almayı seçer ve diğerleri de basite kaçarak gerçekliğin kendisi hakkında ironik bir yorum yapmayı seçer.

    Çünkü Bugün Dahi Sessiz Filmlerin Görsel İhtişamı Hala Bizi Şaşırtıyor

    Yazar:Truman Hopper
    Çeviren: Ömer Murat Urhan
    Kaynak: tteofcinema
  • Liste Babil.com'da Türkçe olarak yayınlanmıştı. Lakin artık Türkçesini bulamıyoruz ne hikmetse. Küçük-büyük harf sıkıntısını düzeltmek isterdim lakin uğraşamayacağım, bu listeyi bulurken de çok uğraştım. İngilizcesi hizmetinizde arkadaşlar, buyurunuz. :)

    never let me go – kazuo ishiguro
    saturday – ian mcewan
    on beauty – zadie smith
    slow man – j.m. coetzee
    adjunct: an undigest – peter manson
    the sea – john banville
    the red queen – margaret drabble
    the plot against america – philip roth
    the master – colm tóibín
    vanishing point – david markson
    the lambs of london – peter ackroyd
    dining on stones – iain sinclair
    cloud atlas – david mitchell
    drop city – t. coraghessan boyle
    the colour – rose tremain
    thursbitch – alan garner
    the light of day – graham swift
    what i loved – siri hustvedt
    the curious incident of the dog in the night-time – mark haddon
    islands – dan sleigh
    elizabeth costello – j.m. coetzee
    london orbital – iain sinclair
    family matters – rohinton mistry
    fingersmith – sarah waters
    the double – josé saramago
    everything is illuminated – jonathan safran foer
    unless – carol shields
    kafka on the shore – haruki murakami
    the story of lucy gault – william trevor
    that they may face the rising sun – john mcgahern
    in the forest – edna o’brien
    shroud – john banville
    middlesex – jeffrey eugenides
    youth – j.m. coetzee
    dead air – iain banks
    nowhere man – aleksandar hemon
    the book of illusions – paul auster
    gabriel’s gift – hanif kureishi
    austerlitz – w.g. sebald
    platform – michael houellebecq
    schooling – heather mcgowan
    atonement – ian mcewan
    the corrections – jonathan franzen
    don’t move – margaret mazzantini
    the body artist – don delillo
    fury – salman rushdie
    at swim, two boys – jamie o’neill
    choke – chuck palahniuk
    life of pi – yann martel
    the feast of the goat – mario vargos llosa
    an obedient father – akhil sharma
    the devil and miss prym – paulo coelho
    spring flowers, spring frost – ismail kadare
    white teeth – zadie smith
    the heart of redness – zakes mda
    under the skin – michel faber
    ignorance – milan kundera
    nineteen seventy seven – david peace
    celestial harmonies – péter esterházy
    city of god – e.l. doctorow
    how the dead live – will self
    the human stain – philip roth
    the blind assassin – margaret atwood
    after the quake – haruki murakami
    small remedies – shashi deshpande
    super-cannes – j.g. ballard
    house of leaves – mark z. danielewski
    blonde – joyce carol oates
    pastoralia – george saunders

    1900s
    timbuktu – paul auster
    the romantics – pankaj mishra
    cryptonomicon – neal stephenson
    as if i am not there – slavenka drakuli?
    everything you need – a.l. kennedy
    fear and trembling – amélie nothomb
    the ground beneath her feet – salman rushdie
    disgrace – j.m. coetzee
    sputnik sweetheart – haruki murakami
    elementary particles – michel houellebecq
    intimacy – hanif kureishi
    amsterdam – ian mcewan
    cloudsplitter – russell banks
    all souls day – cees nooteboom
    the talk of the town – ardal o’hanlon
    tipping the velvet – sarah waters
    the poisonwood bible – barbara kingsolver
    glamorama – bret easton ellis
    another world – pat barker
    the hours – michael cunningham
    veronika decides to die – paulo coelho
    mason & dixon – thomas pynchon
    the god of small things – arundhati roy
    memoirs of a geisha – arthur golden
    great apes – will self
    enduring love – ian mcewan
    underworld – don delillo
    jack maggs – peter carey
    the life of insects – victor pelevin
    american pastoral – philip roth
    the untouchable – john banville
    silk – alessandro baricco
    cocaine nights – j.g. ballard
    hallucinating foucault – patricia duncker
    fugitive pieces – anne michaels
    the ghost road – pat barker
    forever a stranger – hella haasse
    infinite jest – david foster wallace
    the clay machine-gun – victor pelevin
    alias grace – margaret atwood
    the unconsoled – kazuo ishiguro
    morvern callar – alan warner
    the information – martin amis
    the moor’s last sigh – salman rushdie
    sabbath’s theater – philip roth
    the rings of saturn – w.g. sebald
    the reader – bernhard schlink
    a fine balance – rohinton mistry
    love’s work – gillian rose
    the end of the story – lydia davis
    mr. vertigo – paul auster
    the folding star – alan hollinghurst
    whatever – michel houellebecq
    land – park kyong-ni
    the master of petersburg – j.m. coetzee
    the wind-up bird chronicle – haruki murakami
    pereira declares: a testimony – antonio tabucchi
    city sister silver – jàchym topol
    how late it was, how late – james kelman
    captain corelli’s mandolin – louis de bernieres
    felicia’s journey – william trevor
    disappearance – david dabydeen
    the invention of curried sausage – uwe timm
    the shipping news – e. annie proulx
    trainspotting – irvine welsh
    birdsong – sebastian faulks
    looking for the possible dance – a.l. kennedy
    operation shylock – philip roth
    complicity – iain banks
    on love – alain de botton
    what a carve up! – jonathan coe
    a suitable boy – vikram seth
    the stone diaries – carol shields
    the virgin suicides – jeffrey eugenides
    the house of doctor dee – peter ackroyd
    the robber bride – margaret atwood
    the emigrants – w.g. sebald
    the secret history – donna tartt
    life is a caravanserai – emine özdamar
    the discovery of heaven – harry mulisch
    a heart so white – javier marias
    possessing the secret of joy – alice walker
    indigo – marina warner
    the crow road – iain banks
    written on the body – jeanette winterson
    jazz – toni morrison
    the english patient – michael ondaatje
    smilla’s sense of snow – peter høeg
    the butcher boy – patrick mccabe
    black water – joyce carol oates
    the heather blazing – colm tóibín
    asphodel – h.d. (hilda doolittle)
    black dogs – ian mcewan
    hideous kinky – esther freud
    arcadia – jim crace
    wild swans – jung chang
    american psycho – bret easton ellis
    time’s arrow – martin amis
    mao ii – don delillo
    typical – padgett powell
    regeneration – pat barker
    downriver – iain sinclair
    señor vivo and the coca lord – louis de bernieres
    wise children – angela carter
    get shorty – elmore leonard
    amongst women – john mcgahern
    vineland – thomas pynchon
    vertigo – w.g. sebald
    stone junction – jim dodge
    the music of chance – paul auster
    the things they carried – tim o’brien
    a home at the end of the world – michael cunningham
    like life – lorrie moore
    possession – a.s. byatt
    the buddha of suburbia – hanif kureishi
    the midnight examiner – william kotzwinkle
    a disaffection – james kelman
    sexing the cherry – jeanette winterson
    moon palace – paul auster
    billy bathgate – e.l. doctorow
    remains of the day – kazuo ishiguro
    the melancholy of resistance – lászló krasznahorkai
    the temple of my familiar – alice walker
    the trick is to keep breathing – janice galloway
    the history of the siege of lisbon – josé saramago
    like water for chocolate – laura esquivel
    a prayer for owen meany – john irving
    london fields – martin amis
    the book of evidence – john banville
    cat’s eye – margaret atwood
    foucault’s pendulum – umberto eco
    the beautiful room is empty – edmund white
    wittgenstein’s mistress – david markson
    the satanic verses – salman rushdie
    the swimming-pool library – alan hollinghurst
    oscar and lucinda – peter carey
    libra – don delillo
    the player of games – iain m. banks
    nervous conditions – tsitsi dangarembga
    the long dark teatime of the soul – douglas adams
    dirk gently’s holistic detective agency – douglas adams
    the radiant way – margaret drabble
    the afternoon of a writer – peter handke
    the black dahlia – james ellroy
    the passion – jeanette winterson
    the pigeon – patrick süskind
    the child in time – ian mcewan
    cigarettes – harry mathews
    the bonfire of the vanities – tom wolfe
    the new york trilogy – paul auster
    world’s end – t. coraghessan boyle
    enigma of arrival – v.s. naipaul
    the taebek mountains – jo jung-rae
    beloved – toni morrison
    anagrams – lorrie moore
    matigari – ngugi wa thiong’o
    marya – joyce carol oates
    watchmen – alan moore & david gibbons
    the old devils – kingsley amis
    lost language of cranes – david leavitt
    an artist of the floating world – kazuo ishiguro
    extinction – thomas bernhard
    foe – j.m. coetzee
    the drowned and the saved – primo levi
    reasons to live – amy hempel
    the parable of the blind – gert hofmann
    love in the time of cholera – gabriel garcía márquez
    oranges are not the only fruit – jeanette winterson
    the cider house rules – john irving
    a maggot – john fowles
    less than zero – bret easton ellis
    contact – carl sagan
    the handmaid’s tale – margaret atwood
    perfume – patrick süskind
    old masters – thomas bernhard
    white noise – don delillo
    queer – william burroughs
    hawksmoor – peter ackroyd
    legend – david gemmell
    dictionary of the khazars – milorad pavi?
    the bus conductor hines – james kelman
    the year of the death of ricardo reis – josé saramago
    the lover – marguerite duras
    empire of the sun – j.g. ballard
    the wasp factory – iain banks
    nights at the circus – angela carter
    the unbearable lightness of being – milan kundera
    blood and guts in high school – kathy acker
    neuromancer – william gibson
    flaubert’s parrot – julian barnes
    money: a suicide note – martin amis
    shame – salman rushdie
    worstward ho – samuel beckett
    fools of fortune – william trevor
    la brava – elmore leonard
    waterland – graham swift
    the life and times of michael k – j.m. coetzee
    the diary of jane somers – doris lessing
    the piano teacher – elfriede jelinek
    the sorrow of belgium – hugo claus
    if not now, when? – primo levi
    a boy’s own story – edmund white
    the color purple – alice walker
    wittgenstein’s nephew – thomas bernhard
    a pale view of hills – kazuo ishiguro
    schindler’s ark – thomas keneally
    the house of the spirits – isabel allende
    the newton letter – john banville
    on the black hill – bruce chatwin
    concrete – thomas bernhard
    the names – don delillo
    rabbit is rich – john updike
    lanark: a life in four books – alasdair gray
    the comfort of strangers – ian mcewan
    july’s people – nadine gordimer
    summer in baden-baden – leonid tsypkin
    broken april – ismail kadare
    waiting for the barbarians – j.m. coetzee
    midnight’s children – salman rushdie
    rites of passage – william golding
    rituals – cees nooteboom
    confederacy of dunces – john kennedy toole
    city primeval – elmore leonard
    the name of the rose – umberto eco
    the book of laughter and forgetting – milan kundera
    smiley’s people – john le carré
    shikasta – doris lessing
    a bend in the river – v.s. naipaul
    burger’s daughter - nadine gordimer
    the safety net – heinrich böll
    if on a winter’s night a traveler – italo calvino
    the hitchhiker’s guide to the galaxy – douglas adams
    the cement garden – ian mcewan
    the world according to garp – john irving
    life: a user’s manual – georges perec
    the sea, the sea – iris murdoch
    the singapore grip – j.g. farrell
    yes – thomas bernhard
    the virgin in the garden – a.s. byatt
    in the heart of the country – j.m. coetzee
    the passion of new eve – angela carter
    delta of venus – anaïs nin
    the shining – stephen king
    dispatches – michael herr
    petals of blood – ngugi wa thiong’o
    song of solomon – toni morrison
    the hour of the star – clarice lispector
    the left-handed woman – peter handke
    ratner’s star – don delillo
    the public burning – robert coover
    interview with the vampire – anne rice
    cutter and bone – newton thornburg
    amateurs – donald barthelme
    patterns of childhood – christa wolf
    autumn of the patriarch – gabriel garcía márquez
    w, or the memory of childhood – georges perec
    a dance to the music of time – anthony powell
    grimus – salman rushdie
    the dead father – donald barthelme
    fateless – imre kertész
    willard and his bowling trophies – richard brautigan
    high rise – j.g. ballard
    humboldt’s gift – saul bellow
    dead babies – martin amis
    correction – thomas bernhard
    ragtime – e.l. doctorow
    the fan man – william kotzwinkle
    dusklands – j.m. coetzee
    the lost honor of katharina blum – heinrich böll
    tinker tailor soldier spy – john le carré
    breakfast of champions – kurt vonnegut, jr.
    fear of flying – erica jong
    a question of power – bessie head
    the siege of krishnapur – j.g. farrell
    the castle of crossed destinies – italo calvino
    crash – j.g. ballard
    the honorary consul – graham greene
    gravity’s rainbow – thomas pynchon
    the black prince – iris murdoch
    sula – toni morrison
    invisible cities – italo calvino
    the breast – philip roth
    the summer book – tove jansson
    g – john berger
    surfacing – margaret atwood
    house mother normal – b.s. johnson
    in a free state – v.s. naipaul
    the book of daniel – e.l. doctorow
    fear and loathing in las vegas – hunter s. thompson
    group portrait with lady – heinrich böll
    the wild boys – william burroughs
    rabbit redux – john updike
    the sea of fertility – yukio mishima
    the driver’s seat – muriel spark
    the ogre – michael tournier
    the bluest eye – toni morrison
    goalie’s anxiety at the penalty kick – peter handke
    i know why the caged bird sings – maya angelou
    mercier et camier – samuel beckett
    troubles – j.g. farrell
    jahrestage – uwe johnson
    the atrocity exhibition – j.g. ballard
    tent of miracles – jorge amado
    pricksongs and descants – robert coover
    blind man with a pistol – chester hines
    slaughterhouse-five – kurt vonnegut, jr.
    the french lieutenant’s woman – john fowles
    the green man – kingsley amis
    portnoy’s complaint – philip roth
    the godfather – mario puzo
    ada – vladimir nabokov
    them – joyce carol oates
    a void/avoid – georges perec
    eva trout – elizabeth bowen
    myra breckinridge – gore vidal
    the nice and the good – iris murdoch
    belle du seigneur – albert cohen
    cancer ward – aleksandr isayevich solzhenitsyn
    the first circle – aleksandr isayevich solzhenitsyn
    2001: a space odyssey – arthur c. clarke
    do androids dream of electric sheep? – philip k. dick
    dark as the grave wherein my friend is laid – malcolm lowry
    the german lesson – siegfried lenz
    in watermelon sugar – richard brautigan
    a kestrel for a knave – barry hines
    the quest for christa t. – christa wolf
    chocky – john wyndham
    the electric kool-aid acid test – tom wolfe
    the cubs and other stories – mario vargas llosa
    one hundred years of solitude - gabriel garcía márquez
    the master and margarita – mikhail bulgakov
    pilgrimage – dorothy richardson
    the joke – milan kundera
    no laughing matter – angus wilson
    the third policeman – flann o’brien
    a man asleep – georges perec
    the birds fall down – rebecca west
    trawl – b.s. johnson
    in cold blood – truman capote
    the magus – john fowles
    the vice-consul – marguerite duras
    wide sargasso sea – jean rhys
    giles goat-boy – john barth
    the crying of lot 49 – thomas pynchon
    things – georges perec
    the river between – ngugi wa thiong’o
    august is a wicked month – edna o’brien
    god bless you, mr. rosewater – kurt vonnegut
    everything that rises must converge – flannery o’connor
    the passion according to g.h. – clarice lispector
    sometimes a great notion – ken kesey
    come back, dr. caligari – donald bartholme
    albert angelo – b.s. johnson
    arrow of god – chinua achebe
    the ravishing of lol v. stein – marguerite duras
    herzog – saul bellow
    v. – thomas pynchon
    cat’s cradle – kurt vonnegut
    the graduate – charles webb
    manon des sources – marcel pagnol
    the spy who came in from the cold – john le carré
    the girls of slender means – muriel spark
    inside mr. enderby – anthony burgess
    the bell jar – sylvia plath
    one day in the life of ivan denisovich – aleksandr isayevich solzhenitsyn
    the collector – john fowles
    one flew over the cuckoo’s nest – ken kesey
    a clockwork orange – anthony burgess
    pale fire – vladimir nabokov
    the drowned world – j.g. ballard
    the golden notebook – doris lessing
    labyrinths – jorg luis borges
    girl with green eyes – edna o’brien
    the garden of the finzi-continis – giorgio bassani
    stranger in a strange land – robert heinlein
    franny and zooey – j.d. salinger
    a severed head – iris murdoch
    faces in the water – janet frame
    solaris – stanislaw lem
    cat and mouse – günter grass
    the prime of miss jean brodie – muriel spark
    catch-22 – joseph heller
    the violent bear it away – flannery o’connor
    how it is – samuel beckett
    our ancestors – italo calvino
    the country girls – edna o’brien
    to kill a mockingbird – harper lee
    rabbit, run – john updike
    promise at dawn – romain gary
    cider with rosie – laurie lee
    billy liar – keith waterhouse
    naked lunch – william burroughs
    the tin drum – günter grass
    absolute beginners – colin macinnes
    henderson the rain king – saul bellow
    memento mori – muriel spark
    billiards at half-past nine – heinrich böll
    breakfast at tiffany’s – truman capote
    the leopard – giuseppe tomasi di lampedusa
    pluck the bud and destroy the offspring – kenzaburo oe
    a town like alice – nevil shute
    the bitter glass – eilís dillon
    things fall apart – chinua achebe
    saturday night and sunday morning – alan sillitoe
    mrs. ‘arris goes to paris – paul gallico
    borstal boy – brendan behan
    the end of the road – john barth
    the once and future king – t.h. white
    the bell – iris murdoch
    jealousy – alain robbe-grillet
    voss – patrick white
    the midwich cuckoos – john wyndham
    blue noon – georges bataille
    homo faber – max frisch
    on the road – jack kerouac
    pnin – vladimir nabokov
    doctor zhivago – boris pasternak
    the wonderful “o” – james thurber
    justine – lawrence durrell
    giovanni’s room – james baldwin
    the lonely londoners – sam selvon
    the roots of heaven – romain gary
    seize the day – saul bellow
    the floating opera – john barth
    the lord of the rings – j.r.r. tolkien
    the talented mr. ripley – patricia highsmith
    lolita – vladimir nabokov
    a world of love – elizabeth bowen
    the trusting and the maimed – james plunkett
    the quiet american – graham greene
    the last temptation of christ – nikos kazantzákis
    the recognitions – william gaddis
    the ragazzi – pier paulo pasolini
    bonjour tristesse – françoise sagan
    i’m not stiller – max frisch
    self condemned – wyndham lewis
    the story of o – pauline réage
    a ghost at noon – alberto moravia
    lord of the flies – william golding
    under the net – iris murdoch
    the go-between – l.p. hartley
    the long goodbye – raymond chandler
    the unnamable – samuel beckett
    watt – samuel beckett
    lucky jim – kingsley amis
    junkie – william burroughs
    the adventures of augie march – saul bellow
    go tell it on the mountain – james baldwin
    casino royale – ian fleming
    the judge and his hangman – friedrich dürrenmatt
    invisible man – ralph ellison
    the old man and the sea – ernest hemingway
    wise blood – flannery o’connor
    the killer inside me – jim thompson
    memoirs of hadrian – marguerite yourcenar
    malone dies – samuel beckett
    day of the triffids – john wyndham
    foundation – isaac asimov
    the opposing shore – julien gracq
    the catcher in the rye – j.d. salinger
    the rebel – albert camus
    molloy – samuel beckett
    the end of the affair – graham greene
    the abbot c – georges bataille
    the labyrinth of solitude – octavio paz
    the third man – graham greene
    the 13 clocks – james thurber
    gormenghast – mervyn peake
    the grass is singing – doris lessing
    i, robot – isaac asimov
    the moon and the bonfires – cesare pavese
    the garden where the brass band played – simon vestdijk
    love in a cold climate – nancy mitford
    the case of comrade tulayev – victor serge
    the heat of the day – elizabeth bowen
    kingdom of this world – alejo carpentier
    the man with the golden arm – nelson algren
    nineteen eighty-four – george orwell
    all about h. hatterr – g.v. desani
    disobedience – alberto moravia
    death sentence – maurice blanchot
    the heart of the matter – graham greene
    cry, the beloved country – alan paton
    doctor faustus – thomas mann
    the victim – saul bellow
    exercises in style – raymond queneau
    if this is a man – primo levi
    under the volcano – malcolm lowry
    the path to the nest of spiders – italo calvino
    the plague – albert camus
    back – henry green
    titus groan – mervyn peake
    the bridge on the drina – ivo andri?
    brideshead revisited – evelyn waugh
    animal farm – george orwell
    cannery row – john steinbeck
    the pursuit of love – nancy mitford
    loving – henry green
    arcanum 17 – andré breton
    christ stopped at eboli – carlo levi
    the razor’s edge – william somerset maugham
    transit – anna seghers
    ficciones – jorge luis borges
    dangling man – saul bellow
    the little prince – antoine de saint-exupéry
    caught – henry green
    the glass bead game – herman hesse
    embers – sandor marai
    go down, moses – william faulkner
    the outsider – albert camus
    in sicily – elio vittorini
    the poor mouth – flann o’brien
    the living and the dead – patrick white
    hangover square – patrick hamilton
    between the acts – virginia woolf
    the hamlet – william faulkner
    farewell my lovely – raymond chandler
    for whom the bell tolls – ernest hemingway
    native son – richard wright
    the power and the glory – graham greene
    the tartar steppe – dino buzzati
    party going – henry green
    the grapes of wrath – john steinbeck
    finnegans wake – james joyce
    at swim-two-birds – flann o’brien
    coming up for air – george orwell
    goodbye to berlin – christopher isherwood
    tropic of capricorn – henry miller
    good morning, midnight – jean rhys
    the big sleep – raymond chandler
    after the death of don juan – sylvie townsend warner
    miss pettigrew lives for a day – winifred watson
    nausea – jean-paul sartre
    rebecca – daphne du maurier
    cause for alarm – eric ambler
    brighton rock – graham greene
    u.s.a. – john dos passos
    murphy – samuel beckett
    of mice and men – john steinbeck
    their eyes were watching god – zora neale hurston
    the hobbit – j.r.r. tolkien
    the years – virginia woolf
    in parenthesis – david jones
    the revenge for love – wyndham lewis
    out of africa – isak dineson (karen blixen)
    to have and have not – ernest hemingway
    summer will show – sylvia townsend warner
    eyeless in gaza – aldous huxley
    the thinking reed – rebecca west
    gone with the wind – margaret mitchell
    keep the aspidistra flying – george orwell
    wild harbour – ian macpherson
    absalom, absalom! – william faulkner
    at the mountains of madness – h.p. lovecraft
    nightwood – djuna barnes
    independent people – halldór laxness
    auto-da-fé – elias canetti
    the last of mr. norris – christopher isherwood
    they shoot horses, don’t they? – horace mccoy
    the house in paris – elizabeth bowen
    england made me – graham greene
    burmese days – george orwell
    the nine tailors – dorothy l. sayers
    threepenny novel – bertolt brecht
    novel with cocaine – m. ageyev
    the postman always rings twice – james m. cain
    tropic of cancer – henry miller
    a handful of dust – evelyn waugh
    tender is the night – f. scott fitzgerald
    thank you, jeeves – p.g. wodehouse
    call it sleep – henry roth
    miss lonelyhearts – nathanael west
    murder must advertise – dorothy l. sayers
    the autobiography of alice b. toklas – gertrude stein
    testament of youth – vera brittain
    a day off – storm jameson
    the man without qualities – robert musil
    a scots quair (sunset song) – lewis grassic gibbon
    journey to the end of the night – louis-ferdinand céline
    brave new world – aldous huxley
    cold comfort farm – stella gibbons
    to the north – elizabeth bowen
    the thin man – dashiell hammett
    the radetzky march – joseph roth
    the waves – virginia woolf
    the glass key – dashiell hammett
    cakes and ale – w. somerset maugham
    the apes of god – wyndham lewis
    her privates we – frederic manning
    vile bodies – evelyn waugh
    the maltese falcon – dashiell hammett
    hebdomeros – giorgio de chirico
    passing – nella larsen
    a farewell to arms – ernest hemingway
    red harvest – dashiell hammett
    living – henry green
    the time of indifference – alberto moravia
    all quiet on the western front – erich maria remarque
    berlin alexanderplatz – alfred döblin
    the last september – elizabeth bowen
    harriet hume – rebecca west
    the sound and the fury – william faulkner
    les enfants terribles – jean cocteau
    look homeward, angel – thomas wolfe
    story of the eye – georges bataille
    orlando – virginia woolf
    lady chatterley’s lover – d.h. lawrence
    the well of loneliness – radclyffe hall
    the childermass – wyndham lewis
    quartet – jean rhys
    decline and fall – evelyn waugh
    quicksand – nella larsen
    parade’s end – ford madox ford
    nadja – andré breton
    steppenwolf – herman hesse
    remembrance of things past – marcel proust
    to the lighthouse – virginia woolf
    tarka the otter – henry williamson
    amerika – franz kafka
    the sun also rises – ernest hemingway
    blindness – henry green
    the castle – franz kafka
    the good soldier švejk – jaroslav hašek
    the plumed serpent – d.h. lawrence
    one, none and a hundred thousand – luigi pirandello
    the murder of roger ackroyd – agatha christie
    the making of americans – gertrude stein
    manhattan transfer – john dos passos
    mrs. dalloway – virginia woolf
    the great gatsby – f. scott fitzgerald
    the counterfeiters – andré gide
    the trial – franz kafka
    the artamonov business – maxim gorky
    the professor’s house – willa cather
    billy budd, foretopman – herman melville
    the green hat – michael arlen
    the magic mountain – thomas mann
    we – yevgeny zamyatin
    a passage to india – e.m. forster
    the devil in the flesh – raymond radiguet
    zeno’s conscience – italo svevo
    cane – jean toomer
    antic hay – aldous huxley
    amok – stefan zweig
    the garden party – katherine mansfield
    the enormous room – e.e. cummings
    jacob’s room – virginia woolf
    siddhartha – herman hesse
    the glimpses of the moon – edith wharton
    life and death of harriett frean – may sinclair
    the last days of humanity – karl kraus
    aaron’s rod – d.h. lawrence
    babbitt – sinclair lewis
    ulysses – james joyce
    the fox – d.h. lawrence
    crome yellow – aldous huxley
    the age of innocence – edith wharton
    main street – sinclair lewis
    women in love – d.h. lawrence
    night and day – virginia woolf
    tarr – wyndham lewis
    the return of the soldier – rebecca west
    the shadow line – joseph conrad
    summer – edith wharton
    growth of the soil – knut hamsen
    bunner sisters – edith wharton
    a portrait of the artist as a young man – james joyce
    under fire – henri barbusse
    rashomon – akutagawa ryunosuke
    the good soldier – ford madox ford
    the voyage out – virginia woolf
    of human bondage – william somerset maugham
    the rainbow – d.h. lawrence
    the thirty-nine steps – john buchan
    kokoro – natsume soseki
    locus solus – raymond roussel
    rosshalde – herman hesse
    tarzan of the apes – edgar rice burroughs
    the ragged trousered philanthropists – robert tressell
    sons and lovers – d.h. lawrence
    death in venice – thomas mann
    the charwoman’s daughter – james stephens
    ethan frome – edith wharton
    fantômas – marcel allain and pierre souvestre
    howards end – e.m. forster
    impressions of africa – raymond roussel
    three lives – gertrude stein
    martin eden – jack london
    strait is the gate – andré gide
    tono-bungay – h.g. wells
    the inferno – henri barbusse
    a room with a view – e.m. forster
    the iron heel – jack london
    the old wives’ tale – arnold bennett
    the house on the borderland – william hope hodgson
    mother – maxim gorky
    the secret agent – joseph conrad
    the jungle – upton sinclair
    young törless – robert musil
    the forsyte sage – john galsworthy
    the house of mirth – edith wharton
    professor unrat – heinrich mann
    where angels fear to tread – e.m. forster
    nostromo – joseph conrad
    hadrian the seventh – frederick rolfe
    the golden bowl – henry james
    the ambassadors – henry james
    the riddle of the sands – erskine childers
    the immoralist – andré gide
    the wings of the dove – henry james
    heart of darkness – joseph conrad
    the hound of the baskervilles – sir arthur conan doyle
    buddenbrooks – thomas mann
    kim – rudyard kipling
    sister carrie – theodore dreiser
    lord jim – joseph conrad

    1800s
    some experiences of an irish r.m. – somerville and ross
    the stechlin – theodore fontane
    the awakening – kate chopin
    the turn of the screw – henry james
    the war of the worlds – h.g. wells
    the invisible man – h.g. wells
    what maisie knew – henry james
    fruits of the earth – andré gide
    dracula – bram stoker
    quo vadis – henryk sienkiewicz
    the island of dr. moreau – h.g. wells
    the time machine – h.g. wells
    effi briest – theodore fontane
    jude the obscure – thomas hardy
    the real charlotte – somerville and ross
    the yellow wallpaper – charlotte perkins gilman
    born in exile – george gissing
    diary of a nobody – george & weedon grossmith
    the adventures of sherlock holmes – sir arthur conan doyle
    news from nowhere – william morris
    new grub street – george gissing
    gösta berling’s saga – selma lagerlöf
    tess of the d’urbervilles – thomas hardy
    the picture of dorian gray – oscar wilde
    the kreutzer sonata – leo tolstoy
    la bête humaine – émile zola
    by the open sea – august strindberg
    hunger – knut hamsun
    the master of ballantrae – robert louis stevenson
    pierre and jean – guy de maupassant
    fortunata and jacinta – benito pérez galdés
    the people of hemsö – august strindberg
    the woodlanders – thomas hardy
    she – h. rider haggard
    the strange case of dr. jekyll and mr. hyde – robert louis stevenson
    the mayor of casterbridge – thomas hardy
    kidnapped – robert louis stevenson
    king solomon’s mines – h. rider haggard
    germinal – émile zola
    the adventures of huckleberry finn – mark twain
    bel-ami – guy de maupassant
    marius the epicurean – walter pater
    against the grain – joris-karl huysmans
    the death of ivan ilyich – leo tolstoy
    a woman’s life – guy de maupassant
    treasure island – robert louis stevenson
    the house by the medlar tree – giovanni verga
    the portrait of a lady – henry james
    bouvard and pécuchet – gustave flaubert
    ben-hur – lew wallace
    nana – émile zola
    the brothers karamazov – fyodor dostoevsky
    the red room – august strindberg
    return of the native – thomas hardy
    anna karenina – leo tolstoy
    drunkard – émile zola
    virgin soil – ivan turgenev
    daniel deronda – george eliot
    the hand of ethelberta – thomas hardy
    the temptation of saint anthony – gustave flaubert
    far from the madding crowd – thomas hardy
    the enchanted wanderer – nicolai leskov
    around the world in eighty days – jules verne
    in a glass darkly – sheridan le fanu
    the devils – fyodor dostoevsky
    erewhon – samuel butler
    spring torrents – ivan turgenev
    middlemarch – george eliot
    through the looking glass, and what alice found there – lewis carroll
    king lear of the steppes – ivan turgenev
    he knew he was right – anthony trollope
    war and peace – leo tolstoy
    sentimental education – gustave flaubert
    phineas finn – anthony trollope
    maldoror – comte de lautréaumont
    the idiot – fyodor dostoevsky
    the moonstone – wilkie collins
    little women – louisa may alcott
    thérèse raquin – émile zola
    the last chronicle of barset – anthony trollope
    journey to the centre of the earth – jules verne
    crime and punishment – fyodor dostoevsky
    alice’s adventures in wonderland – lewis carroll
    our mutual friend – charles dickens
    uncle silas – sheridan le fanu
    notes from the underground – fyodor dostoevsky
    the water-babies – charles kingsley
    les misérables – victor hugo
    fathers and sons – ivan turgenev
    silas marner – george eliot
    great expectations – charles dickens
    on the eve – ivan turgenev
    castle richmond – anthony trollope
    the mill on the floss – george eliot
    the woman in white – wilkie collins
    the marble faun – nathaniel hawthorne
    max havelaar – multatuli
    a tale of two cities – charles dickens
    oblomovka – ivan goncharov
    adam bede – george eliot
    madame bovary – gustave flaubert
    north and south – elizabeth gaskell
    hard times – charles dickens
    walden – henry david thoreau
    bleak house – charles dickens
    villette – charlotte brontë
    cranford – elizabeth gaskell
    uncle tom’s cabin; or, life among the lonely – harriet beecher stowe
    the blithedale romance – nathaniel hawthorne
    the house of the seven gables – nathaniel hawthorne
    moby-dick – herman melville
    the scarlet letter – nathaniel hawthorne
    david copperfield – charles dickens
    shirley – charlotte brontë
    mary barton – elizabeth gaskell
    the tenant of wildfell hall – anne brontë
    wuthering heights – emily brontë
    agnes grey – anne brontë
    jane eyre – charlotte brontë
    vanity fair – william makepeace thackeray
    the count of monte-cristo – alexandre dumas
    la reine margot – alexandre dumas
    the three musketeers – alexandre dumas
    the purloined letter – edgar allan poe
    martin chuzzlewit – charles dickens
    the pit and the pendulum – edgar allan poe
    lost illusions – honoré de balzac
    a christmas carol – charles dickens
    dead souls – nikolay gogol
    the charterhouse of parma – stendhal
    the fall of the house of usher – edgar allan poe
    the life and adventures of nicholas nickleby – charles dickens
    oliver twist – charles dickens
    the nose – nikolay gogol
    le père goriot – honoré de balzac
    eugénie grandet – honoré de balzac
    the hunchback of notre dame – victor hugo
    the red and the black – stendhal
    the betrothed – alessandro manzoni
    last of the mohicans – james fenimore cooper
    the private memoirs and confessions of a justified sinner – james hogg
    the albigenses – charles robert maturin
    melmoth the wanderer – charles robert maturin
    the monastery – sir walter scott
    ivanhoe – sir walter scott
    frankenstein – mary wollstonecraft shelley
    northanger abbey – jane austen
    persuasion – jane austen
    ormond – maria edgeworth
    rob roy – sir walter scott
    emma – jane austen
    mansfield park – jane austen
    pride and prejudice – jane austen
    the absentee – maria edgeworth
    sense and sensibility – jane austen
    elective affinities – johann wolfgang von goethe
    castle rackrent – maria edgeworth

    1700s
    hyperion – friedrich hölderlin
    the nun – denis diderot
    camilla – fanny burney
    the monk – m.g. lewis
    wilhelm meister’s apprenticeship – johann wolfgang von goethe
    the mysteries of udolpho – ann radcliffe
    the interesting narrative – olaudah equiano
    the adventures of caleb williams – william godwin
    justine – marquis de sade
    vathek – william beckford
    the 120 days of sodom – marquis de sade
    cecilia – fanny burney
    confessions – jean-jacques rousseau
    dangerous liaisons – pierre choderlos de laclos
    reveries of a solitary walker – jean-jacques rousseau
    evelina – fanny burney
    the sorrows of young werther – johann wolfgang von goethe
    humphrey clinker – tobias george smollett
    the man of feeling – henry mackenzie
    a sentimental journey – laurence sterne
    tristram shandy – laurence sterne
    the vicar of wakefield – oliver goldsmith
    the castle of otranto – horace walpole
    émile; or, on education – jean-jacques rousseau
    rameau’s nephew – denis diderot
    julie; or, the new eloise – jean-jacques rousseau
    rasselas – samuel johnson
    candide – voltaire
    the female quixote – charlotte lennox
    amelia – henry fielding
    peregrine pickle – tobias george smollett
    fanny hill – john cleland
    tom jones – henry fielding
    roderick random – tobias george smollett
    clarissa – samuel richardson
    pamela – samuel richardson
    jacques the fatalist – denis diderot
    memoirs of martinus scriblerus – j. arbuthnot, j. gay, t. parnell, a. pope, j. swift
    joseph andrews – henry fielding
    a modest proposal – jonathan swift
    gulliver’s travels – jonathan swift
    roxana – daniel defoe
    moll flanders – daniel defoe
    love in excess – eliza haywood
    robinson crusoe – daniel defoe
    a tale of a tub – jonathan swift

    pre-1700
    oroonoko – aphra behn
    the princess of clèves – marie-madelaine pioche de lavergne, comtesse de la fayette
    the pilgrim’s progress – john bunyan
    don quixote – miguel de cervantes saavedra
    the unfortunate traveller – thomas nashe
    euphues: the anatomy of wit – john lyly
    gargantua and pantagruel – françoise rabelais
    the thousand and one nights – anonymous
    the golden ass – lucius apuleius
    aithiopika – heliodorus
    chaireas and kallirhoe – chariton
    metamorphoses – ovid
    aesop’s fables – aesopus
  • Kitapsız büyüyen çocuk,susuz büyüyen ağaca benzer."Çin Atasözü
    "Kitap okumanın tadını bilenler bilir ki,okumak deniz suyu içmek gibidir.İçtikçe susarsınız,susadıkça içersiniz."
    "Ne kadar çok kitapla tanışırsan,birlikte olmaktan zevk aldığın kişilerin sayısı o kadar azalacaktır.Ludwig Andreas Feuerbach
    "İyi kitaplar en iyi dostlarımızdır."Francis Bacon
    "Kitaplar olmasa,uzun zaman önce umutsuzluğa gömülürdüm."Arthur Schopenhauer
    "Kitap,ruhun gidasıdır."Japon atasözü
    "Kitaplar bir tür zihin vitaminidir."Malcolm X
    "Kitapların düşmanları insanlarınkı ile aynıdır:ateş,nem,zaman ve içindekiler."Paul Valery
    "Kitaplarda her zaman kendimizi buluruz.Yine de her seferinde okuduğumuzda,hayran kalıp yazarını deha olarak adlandırmamız ne tuhafdır."Thomas Man
    Devamı>https://soz-dunyasi.blogspot.com/...e-ilgili-sozler.html
  • Sir Thomas More, ölümünden elli yıl sonra hâlâ böyle yüceltildiğine göre,
    1535 yılında, düpedüz bir cinayet sayılan idamından hemen sonra,
    yalnız İngiltere’de değil tüm Avrupa’da kıyametler kopmasına
    hiç şaşmamalı. William Roper’in anlattığına göre, çağın
    en güçlü imparatoru Beşinci Charles Şarlken İngiliz elçisi
    Sir Thomas Elliot’u çağırmış, Sekizinci Henry’yi kıyasıya suçlamıştı.
    Kendi hizmetinde More gibi bir adam olsa, onun canına kıymaktansa, imparatorluğunun en zengin ülkesini yitirmeyi göze alacağını söylemişti.

    Avrupa’nın bilgili kişileriyse, öldürülen Hümanistin yasını tutuyor,
    onu öve öve bitiremiyorlardı. Sevgili arkadaşından bir yıl sonra
    ölecek olan Erasmus’un acısı ayrıca derindi. Mektuplarından birinde,
    “More’un ölümüyle, ben de ölmüş gibiyim; onun ruhuyla benimki
    gerçekte bir tek ruhtu,” der. Venedik elçisi Sebastian Giustinian,
    bir mektubunda, More’dan İngiltere’nin “en aklı başında, en erdemli adamı”
    diye söz eder. İspanya’nın en büyük Hümanisti sayılan Vives,
    More’un zekâsının keskinliğini, bilgisinin çapını, güzel konuşma
    yeteneğini, önsezisini, ölçülülüğünü, dürüstlüğünü,
    huyunun tatlılığını göklere çıkarır.

    Çağdaşlarından Robert Whittington, “More’un aklı meleklere özgü,
    bilgisi ise olağanüstüydü,” dedikten sonra, şunu da ekler:
    “İyilik, alçakgönüllülük ve nezaket açısından kim eşi olabilirdi onun?
    Sırasında çok neşeli ve eğlenceli, sırasında çok ağırbaşlı,
    her mevsimin adamıydı o.” (Robert Bolt, A Man for All Seasons
    oyununun adını bu son tümceden almıştır.) More’un ölümünden
    iki yüzyıl sonra, insan konusunda kötümserliğiyle bilinen büyük taşlama ustası Jonathan Swift, More’un, “İngiltere’nin en erdemli insanı” olduğunu söyler.


    Acaba İngiltere’nin bu en erdemli insanı, bir hiç uğruna mı öldü?
    Sırf bir formaliteyi yerine getirmemekte direndiği için,
    boşuna mı çıktı idam sehpasına? More’u din uğruna kendini
    kurban etmiş bir ermiş sayan, ileride onu Saint Thomas More’luğa
    yücelten Katolikler, böyle düşünmüyorlardı elbette.
    Arna o sırada Protestanların birçoğu, tarihçi Edward Hall gibi,
    More’un “aptal bir akıllı mı, yoksa akıllı bir aptal adam mı”
    olduğunu kestiremiyorlar, bunca değerli bir insanın,
    saçma bir inat sonucu kendine kıydığını sanıyorlardı.

    Yirminci yüzyıl başlarında Sidney Lee, More’un uzlaşması
    olanaksız iki şeyi, yani ortaçağın. Papalık kavramına inançla
    Rönesans’a inancı uzlaştırmak istediğini ve “umutsuz bir dava uğruna,
    dehasına da yaşamına da kıydığını” yazdı. Ne var ki, çağımızın
    Thomas More uzmanlarının hepsi böyle düşünmüyorlar.
    Utopia’nın yeni bir çevirisini yapan Paul Turner’e göre,
    More, söz ve düşünce özgürlüğünden yoksun bir İngiltere’de,
    düşüncenin bir suç sayılamayacağına inandığı için ölümü göze aldı.

    More üstüne önemli bir kitap yazan R.W. Chambers’e göre,
    o, yalnız Kutsal Katolik Kilisesi’nin birliği uğruna değil,
    insanların inanmadıkları şeylere yalan yere yemin etmemeleri
    uğruna, yani vicdan özgürlüğü uğruna öldü. Karl Kautsky’ye göre de,
    More, bir kralın aklına esti diye inançlarından vazgeçmeye
    yanaşmayıp idam sehpasına çıkmakla, kişiliğinin yüceliğini kanıtladı.
    Eğer Thomas More Utopia’yı yazmasaydı, çoktan unutulup giderdi.

    Günümüzde onu ansa ansa, dinsel inançları uğruna can
    veren erdemli bir devlet adamı olarak, çağın tarihçileri anardı ancak.
    Oysa More, ömrü boyunca yazıp çizdi; hatta çağın çoğu okumuş
    adamları gibi, şiirler bile yayımladı. Utopia bir yana, en ilginç kitabı,
    1513’te, Utopia’dan hemen önce yazmaya başladığı ve
    bitirmeden bıraktığı The History of Richard the Third’dür.
    More bu araştırmada, iktidarı ele geçirmek amacıyla
    hiçbir cinayeti işlemekten çekinmeyen, üstün zekâlı
    ve ikiyüzlü kral tipini ilk olarak çizmiş, böylece Shakespeare’in
    Üçüncü Richard oyununun başlıca kaynağı olmuştur.
    Ne var ki, damadı William Roper’in More’un adıyla yayımladığı
    bu kitabı, More’un kendi kaleme almamıştır kimine göre.
    Bunu Kardinal Morton Latince yazmış, More da İngilizceye çevirmiştir
    sadece. Sidney Lee gibi eski eleştirmenler bu konuda kesin
    bir karara varamazlar. Oysa Chambers gibi günümüze
    daha yakın birçok eleştirmenin, bu Üçüncü Richard tarihini
    More’un yazdığı konusunda hiçbir kuşkuları yoktur.

    More’un bundan sonraki kitapları, hem Hümanizm’e,
    hem de dinle ilgili sorunlara duyduğu merakı gösterir:
    Yaptığı ilk işlerden biri, Katolik Kilisesi’ni kusurlarından
    arındırmayı amaçlayan, Hıristiyanlıkla Rönesans bilgisi
    arasında uyumlu bir ilişki kurmak isteyen
    ünlü İtalyan Hümanisti Pico della Mirandola’nın yaşam öyküsünü
    İngilizceye çevirmek oldu. 1518’de, yani Utopia’yı yazdıktan sonra,
    Latince Epigrams’ları (iğneleyici kısa şiirler) ve üniversitelerde
    Yunanca eğitimini savunmak üzere Letter to Oxford Defending Greek Studies’i (Yunancanın İncelenmesini Savunmak İçin Oxford’a Bir Mektup) yayımladı.

    Dinsel reform akımı güçlendikçe, Katolikliği savunmak görevi
    önem kazandı More’un gözünde. 1528’de A Dialogue’da Luther
    ve Tyndale gibi Reformasyon’dan yana olanlara çattı.
    Onları, “veba salgını gibi yayılan bir mezhep” kurmakla suçladı.
    Tyndale bu saldırıya karşı Reformasyon’u savunan bir yazı yazınca,
    More, 1532’de yayımladığı A Confutation of Tyndale’de
    (Tyndale’ın Yanıldığını Kanıtlama), bu polemiği daha da
    kıyasıya bir biçimde sürdürdü. İngiltere’den kaçan Simon Fish
    adlı bir reformcu The Supplication for the Beggars’ı
    (Dilenciler Adına Bir Yalvarma) yayımlayarak Katolik
    din adamlarını rezil etmiş, ileride Sekizinci Henry’nin
    gerçekleştireceği bir yağmayı savunup, manastırların kapatılmasını,
    rahiplerin topraklarına el konulmasını istemişti.

    More, 1529’da buna karşı Supplication of Souls’u (Ruhların Yalvarması) yazdı. 1532’de din konusunda kendi tutumunu savunan bir Apology yayımladı.
    More’un din alanında polemiğe kaçmayan yazıları da vardır.
    Örneğin Treatise upon the Passion (İsa’nın Acıları Üstüne Bir İnceleme)
    ve The Four Last Things (Son Dört Şey). More’a göre, herkesin
    her an düşünmesi gereken bu “son dört şey” ölüm,
    Tanrı’nın ölenleri yargılaması, cennet ve cehennemdi.
    More’un hapiste yazdığı son kitabı, hem konusu açısından,
    hem de Sekizinci Henry’nin zorbalığı karşısında benimsediği
    tutum açısından bizi ilgilendirir: Dialogue of Comfort (Avunma Diyalogu)
    Türkler Avrupa’yı ele geçirirlerse, dinibütün ve dürüst Hıristiyanlar’ın
    nasıl davranmaları gerektiği konusunda yaşlı bir Macar soyluyla
    genç yeğeni arasında geçen bir konuşmadır. Ne var ki Türkler
    bir simgeden başka bir şey değildir bu kitapta. More’un asıl sorunu Hıristiyanlar’ın Türkler’e nasıl karşı koyacakları değil, Katolikler’in Sekizinci Henry’nin
    baskısına nasıl karşı koyacaklardır. Vardığı sonuç ise kesindir:
    İnsan, ölümü bile göze alarak, her çeşit zorbalığa karşı
    vicdanının özgürlüğünü korumak zorundadır.
    Ve belki de More, Katolikliğinden çok bu inancından
    ötürü idam sehpasında can vermiştir.
    Thomas More
    UTOPİA - Kaynak Yayınları *Mina Urgan’ın incelemesiyle
  • Güncel edebiyatı ne kadar netten takip etsem de ( twitter, edebiyathaber vb.) benim için özel bir yeri oluştu Sabitfikir'in. Aylık 5 TL'yi bu dergiye veriyorum. Yine güncel kitapların eleştirisi ve incelemeleri vardı. Kitap reklamları falan filan. Kısa kısa söz edersem;
    Sineklerin Tanrısı'nı kadın karakterlerden oluşturup sinemaya uyarlayacaklarmış bana çok ilginç geldi mesela,
    - Kadıköy'de " Edebiyat ve Felsefe" konferansları varmış duyrulur.
    - Man Booker kısa listesi açıklanmış ( Ben takip ediyordum )
    - Beyoğlu'nda Yapı Kredi Kültür Sanat evi restore edilmiş muazzam bir görüntüsü var.
    Asıl yeni bir bölüm eklenmiş dergiye " Özel Kütüphaneler " Bu sayıda 1. Bölümü vardı. Mimarlara özel Bodrum'da harika bir kütüphane kurulmuş. Mimarlık üzerine bir sürü kitap var.
    - Dan Brown ve Başlangıç incelemesi
    - Paul Auster "4 3 2 1 " incelemesi ve çevirinin Seçkin Selvi ismi olması
    Ana bölüm ise ülkemizin yazarlarının yurtdışında anılmaları. Bunu konu edinmiş ana bölüm olarak. En önemli isim bu ay konu aldığımız Orhan Pamuk geliyor. Şimdilerde Kürk Mantolu Madonna en meşhur olarak geçmekte. Diğer yazarlar Elif Şafak, Hakan Günday, Hasan Ali Toptaş, Oğuz Atay, Ahmet Hamdi Tanpınar ve Yusuf Atılgan olarak geçmekte... Özellikle Anayurt Oteli ve Heba çok revaçta olan kitaplarmış.

    Bu ay bu kadar gelecek ay yine görüşmek üzere....